Szykuje się ostra walka o Gdańsk. KO zmierzy się z partią Hołowni

Gdańska scena polityczna od lat pozostaje praktycznie w niezmienionym kształcie. Od 2006 do 2018 roku Platforma Obywatelska dzierżyła w swoim mateczniku samodzielną większość w Radzie Miasta. Wyłączną i wyraźnie mniej liczną opozycją natomiast było Prawo i Sprawiedliwość (z wyjątkiem kadencji 2010-2014, gdy w Radzie oprócz PO i PiS zasiadała również Jolanta Banach z SLD - red.).

Sytuację zmienił nieco spór między PO a prezydentem Pawłem Adamowiczem - przy braku poparcia najsilniejszej partii w regionie ówczesny włodarz wystąpił z częścią działaczy i urzędników z Platformy Obywatelskiej, tworząc własny komitet o nazwie Wszystko dla Gdańska (WdG). Samodzielny start zapewnił siedem miejsc w Radzie Miasta, co okazało się zbyt słabym rezultatem na niepodzielne rządy. Stowarzyszenie weszło zatem w koalicję z nowo powstałą wówczas KO i przez ostatnie lata zgodnie zarządzało największym miastem na północy Polski.

Wszystko o wyborach samorządowych w naszym raporcie specjalnym!

W poniedziałek pojawiła się jednak lista, która zdecydowała się rzucić rękawicę dotychczasowej większości - to Wspólna Droga, czyli komitet Polski 2050, Nowej Lewicy i ruchu miejskiego Gdańsk Tworzą Mieszkańcy (GTM). Członkowie sojuszu podkreślają, że celem inicjatywy jest "przełamanie betonu" i "zmiana establishmentu", który od lat rządzi stolicą Pomorza.

Na czele ugrupowania stanęła m.in. była radna z ramienia SLD Jolanta Banach oraz jeden z liderów GTM Jacek Hołubowski. Koalicja postuluje usprawnienie działania miasta w zakresie mieszkalnictwa i ochrony klimatu czy aktywniejsze wsparcie dla młodych i osób potrzebujących. Wśród haseł znalazło się również poszerzenie kompetencji rad dzielnic oraz zwiększenie partycypacji mieszkańców w zarządzaniu Gdańskiem, a także brak zgody na "urbanistyczny chaos w mieście" oraz "rozlewanie się" przedmieść w kierunku południowym bez odpowiedniego przygotowania infrastrukturalnego.

Nieoczywisty mariaż powstał z dwóch przesłanek - ze względu na wiele wspólnych idei, pomysłów i perspektyw na rozwój Gdańska, a także z niekorzystnej dla mniejszych ruchów ordynacji wyborczej. W minionych wyborach oba środowiska startowały osobno, co nie przyniosło pozytywnych rezultatów. Tym razem liczą na więcej.

Szczególne zaciekawienie mediów i mieszkańców wzbudził nie tylko program, ale również skład koalicji. W szeregach ruchu znajdują się ludzie związani z szeroko pojętą lewicą i prawicą - wśród tych drugich jest m.in. Łukasz Hamadyk - były radny PiS, niegdyś działacz Suwerennej Polski Zbigniewa Ziobro, a w minionych wyborach parlamentarnych kandydat do Sejmu z list Konfederacji.

Banach zaprzecza jednak, by prawicowy aktywista był problemem dla gdańskiej lewicy. - Hamadyk w swoich działaniach na polu polityki społecznej i ochrony klimatu jest bardzo spójny z naszym przekazem - mówi nam członkini Nowej Lewicy.

Uwzględnienie Łukasza Hamydyka nie spodobało się jednak partii Razem, która uczestniczyła w trwających niemal dwa miesiące negocjacjach. Krótko przed końcem rozmów ugrupowanie nagle zrezygnowało z koalicji.

- Rozmowy zaczynaliśmy wspólnie z partią Razem, która nie zgłaszała wątpliwości i barier, uniemożliwiających dalsze negocjowanie. Podczas ostatniego spotkania nasi koalicjanci zrezygnowali - pewnie w reakcji na protesty innych środowisk lewicowych i feministycznych - tłumaczy Banach. Przyznaje jednocześnie, że start Hamadyka z list Konfederacji osobiście uznaje za największy błąd społecznika. Niemniej ani ona, ani jej partia nie dostrzegła w jego aktywności działań, które wykluczałyby współpracę.

Nowa Lewica liczy na powrót Razem, ale wątpliwości ma Jacek Hołubowski. - Zamykamy już wszystkie listy, dlatego wejście nowego koalicjanta wiązałoby się z przestawianiem miejsc. Chyba, że partnerzy by mocno nalegali, ale to znów przedłużałoby się w czasie - mówi nam jeden z liderów GTM.

- Ze strony partii Razem też nie usłyszeliśmy, by była chętna na wspólny start. Złożyliśmy prywatne oferty, aby konkretne osoby startowały na naszych listach, ale nikt się nie zgłosił - dodaje Hołubowski.

Wspólna Droga wciąż nie wytypowała swojego przedstawiciela w wyścigu o fotel prezydenta Gdańska. W grze pozostały dwa nazwiska, a kandydatem ma być mężczyzna. Komitet czeka na "odpowiedni moment", choć w kuluarach mówi się o prezentacji kandydata w przyszłym tygodniu. Wtedy miałyby być znane również nazwiska, startujące do Rady Miasta.

Rządzący sojusz Koalicji Obywatelskiej i Wszystko dla Gdańska nie ma jednak zamiaru oddać władzy tak łatwo. Ugrupowanie premiera Donalda Tuska - z pochodzenia gdańszczanina - postawiło w swoim mateczniku na jedną listę do Rady Miasta z WdG. Wspólnym kandydatem na prezydenta będzie ubiegająca się o reelekcję Aleksandra Dulkiewicz.

Jak na start Wspólnej Drogi odpowiada KO-WdG? - W żadnym wypadku nie chcę lekceważyć naszej silnej konkurencji, ale zaskakujące jest pomieszczenie na jednej liście tak szerokiej koalicji pod względem światopoglądowym - mówi nam radny Karol Ważny (KO).

Okazuje się, że Wszystko dla Gdańska Aleksandry Dulkiewicz początkowo nie rozważało mariażu z Koalicją Obywatelską. Jak słyszymy, jeszcze jesienią WdG prowadziło rozmowy ze Wspólną Drogą. Nadrzędnym celem eklektycznej koalicji jest jednak "przewietrzenie Rady Miasta", dlatego stowarzyszenie obecnej prezydent - wywodzące się wprost ze środowisk związanych z hegemonistyczną PO - nie mogło liczyć na porozumienie.

Ponadto w wyborach parlamentarnych Koalicja Obywatelska potwierdziła swoją dominację w stolicy Pomorza, dlatego samodzielny start Wszystko dla Gdańska po pięciu latach rządów z KO - przy jednoczesnej konkurencji ze strony Wspólnej Drogi - mógłby pogorszyć wynik ugrupowania. Rozmowy o jednej liście rozpoczęto więc późną jesienią.

Największym problemem w negocjacjach miały być kwestie personalne i opór wewnątrz lokalnego stowarzyszenia, ponieważ część jego członków chciało iść pod własnym szyldem. Ostatecznie wygrała jednak kalkulacja polityczna. W 2018 roku oba komitety zdobyły łącznie 22 mandaty w 34-osobowej Radzie, dlatego celem koalicji jest przebicie tego pułapu.

WdG otrzymało dwie na sześć "jedynek" w okręgach - jedna z nich przypadła Aleksandrze Dulkiewicz, której celem jest "pociągnięcie wyniku" i oddanie mandatu kolejnemu kandydatowi z najlepszym rezultatem. O ile walka o prezydenturę zakończy się powodzeniem.

Niewiadomą pozostaje natomiast Prawo i Sprawiedliwość, które biernie przygląda się ruchom na gdańskiej scenie politycznej i wciąż nie ogłasza żadnych nazwisk ani list wyborczych.

W 2018 roku w wyborach prezydenckich PiS postawiło na Kacpra Płażyńskiego. W politycznym wyścigu z Pawłem Adamowiczem i Jarosławem Wałęsą młody polityk prawicy okazał się lepszy od syna byłego szefa "Solidarności", dzięki czemu dostał się do II tury i stał się jednym z najpopularniejszych polityków PiS na Pomorzu. Obecnie nazwisko posła nie pojawia się jednak w palecie potencjalnych pretendentów.

Wśród możliwych kandydatów PiS w wyścigu o objęcie najważniejszego fotela w magistracie przy Nowych Ogrodach wymienia się m.in. żonę parlamentarzysty - Natalię Nitek-Płażyńską; młodego radnego PiS Przemysława Majewskiego oraz byłego kandydata do Sejmu i pełnomocnika partii w regionie Tomasza Rakowskiego. W kręgach prawicy słychać, że ostatecznie partia może jednak postawić na kogoś, kto dotychczas nie jest kojarzony z ugrupowaniem i "mógłby sporo namieszać".

Jakiekolwiek konkrety ze strony PiS opóźnia przede wszystkim struktura partii - najpierw potencjalną listę kandydatów tworzą struktury terenowe, następnie trafiają one na biurko zarządu wojewódzkiego, składającego się z pomorskich posłów ugrupowania; ostateczną decyzję podejmują natomiast władze centralne, czyli Komitet Polityczny przy Nowogrodzkiej w Warszawie z Jarosławem Kaczyńskim na czele.

Pojawienie się konkurencji w postaci Wspólnej Drogi gdańskie kręgi Prawa i Sprawiedliwości traktują z rezerwą. - To koalicja składająca się z dość zróżnicowanych środowisk. O ile pewne porozumienie na linii Nowa Lewica-Polska 2050 nie jest dla mnie specjalnym zaskoczeniem, o tyle łączenie postulatów środowisk lewicowych z postulatami innych, nielewicowych ruchów miejskich może być sporym wyzwaniem dla elektoratu - mówi nam radny Andrzej Skiba (PiS).

- Patrząc na pewne postulaty programowe, hasła i propozycje, jakie wychodzą ze Wspólnej Drogi, to moglibyśmy powiedzieć: "Gratuluję pomysłów, my jako radni PiS podnosimy i po części realizujemy je od lat, będąc w opozycji" - ironizuje w rozmowie z Interią polityk.

Polityczna mapa Gdańska nie kończy się jednak na trzech głównych ugrupowaniach.

Na początku lutego swój komitet zarejestrował także były radny miejski z ramienia PO Mariusz Andrzejczak. Polityk wciąż jest formalnie członkiem Platformy Obywatelskiej, ale - jak słyszymy w partii - jego aktywność w ostatnim czasie wyraźnie osłabła.

W 2018 roku Andrzejczak - jeszcze jako radny - popierał kandydaturę Jarosława Wałęsy na prezydenta miasta. Samorządowiec nie uzyskał wówczas miejsca na liście wyborczej do Rady Miasta, przez co nie mógł starać się o reelekcję. Ten sam scenariusz powtórzył się w tegorocznych wyborach. To właśnie te decyzje miały zaważyć na faktycznym rozwodzie Andrzejczaka z największym ugrupowaniem, jakie startuje w gdańskich wyborach.

- Wydaje mi się, że Mariuszowi będzie bardzo ciężko zebrać listę ciekawych kandydatów do Rady Miasta, bo sporo osób niezwiązanych z jakąkolwiek formacją polityczną jest już w koalicji Trzeciej Drogi i Lewicy. Nie wróżyłbym tu jakichś sukcesów - mówi Karol Ważny.

Na linii startu w wyścigu o władzę w stolicy Pomorza ustawia się także komitet Kocham Gdańsk. Za inicjatywą stoi Artur Szostak - kandydat do Senatu w minionych wyborach parlamentarnych z ramienia Polskiej Partii Piratów. Szostak w skali całego okręgu, składającego się z Gdańska i Sopotu, uzyskał 27 286 głosów, co przełożyło się na 8,57 proc. poparcia.

Zgodnie z ogólnopolskim kalendarzem PKW czas na rejestrację pełnych list wyborczych do Rady Miasta mija 4 marca. Pretendenci do objęcia fotela prezydenta mają z kolei czas do 14 marca.

Sebastian Przybył

Chcesz porozmawiać z autorem? Napisz na sebastian.przybyl@firma.interia.pl