Sukcesja na niby

Lider PiS, który chce przestać formalnie kierować swoim ugrupowaniem w przyszłym roku, szuka - jak swego czasu Putin w Rosji - jakiegoś wewnątrzpartyjnego Miedwiediewa, który stanie się twarzą zmiany, a w rzeczywistości pozostanie całkowicie zależny od ukrytego w cieniu pryncypała.

Jarosław Kaczyński, wbrew różnym fantazjom, nie zamierza żegnać się z PiS-em, by stać się kolejnym komentatorem na politycznej emeryturze. Ma bowiem problemy nie tylko z tym, by rozstać się z władzą w Polsce, ale nie zamierza jej oddawać także w partii, którą wymyślił i niepodzielnie od lat w niej rządzi. Jako polityk totalny, który całe swoje życie postawił na jedną kartę, boi się przede wszystkim rozliczeń przeprowadzanych przez ekipę Tuska oraz dezintegracji na prawicy, a bardziej nawet tego, że znajdą się zuchwalcy, którzy zechcą reanimować w Polsce cywilizowany konserwatyzm i nowoczesną chadecję.

Taka nowa formacja - zbudowana przez młodsze pokolenie na gruzach starego PiS-u i na bazie jakiegoś konsensusu - siłą rzeczy musiałaby zerwać z dotychczasowym dziedzictwem wodza, odrzucić jego autokratyczne idee, dokonać wielkiego resetu, ale także odbudować zdolność koalicyjną, co byłoby warunkiem współuczestnictwa w jakimkolwiek układzie rządowym w przyszłości.

To dlatego aktualna pisowska opozycja inscenizuje wielką histerię - na przykład kreując ułaskawionych kolegów z partii na torturowanych przez reżim bohaterów wyklętych, którzy dwa tygodnie spędzone w polskim więzieniu w związku z prawomocnym wyrokiem za nadużycia władzy opisują tak, jakby byli co najmniej skazani na Shawshank.

Obecne kierownictwo PiS bawi się z władzą w "pełzający Kapitol" nie dlatego, że wierzy w przyspieszone wybory, ale dlatego, że chce w całości przejść przez elekcyjny maraton samorządowo-europejsko-prezydencki, dotrwać do nowego otwarcia i rozchybotać polską łódź. A przy tym nie stracić nadmiernie stanu posiadania, utrzymać radykalnych wyborców i zablokować oddolne ruchy potencjalnych twórców innej prawicy. Sondaże, choć niezłe, na razie nie dają partii Kaczyńskiego nadmiernych złudzeń, ale podpowiadają nadzieję, że wszystko, co można, trzeba ocalić.

Kandydatów na Miedwiediewa w PiS nie brakuje, choć w zasadzie każdego łączy z Kaczyńskim trudna więź, która na ogół jest mieszanką miłosnej fascynacji oraz okaleczonych ambicji i nadszarpniętej lojalności. Mateusz Morawiecki był kreowany na nowoczesnego technokratę, a musiał połykać gorzkie pigułki partyjnych nakazów, jak przy wyborach kopertowych, i wielokrotnie tracić twarz, aż do zatracenia się w kłamstwach.

Beata Szydło wierzyła w dar całej kadencji w roli premiera, ale została brutalnie odsunięta na boczny tor, gdzie kariera "naszej Beaty" wyhamowała do zera. Przemysław Czarnek, podobno as w pisowskim rękawie, nigdy nie dostąpił honorów i łaski dworu, choć jako epigon stylu Donalda Trumpa liczył i wciąż liczy na bardzo dużo. Mariusz Błaszczak, mimo że jest najbliżej Kaczyńskiego, ma tę wadę, że przebywając poza zasięgiem wzroku swojego szefa, łagodnieje i staje się niezdolny do działania. Andrzej Duda zaś tak bardzo nie jest w stanie wybić się na niezależność, że poległ nawet na próbie zablokowania Jacka Kurskiego w telewizji.

Jednak bez względu na to, kto ostatecznie przejmie PiS, ma być w wizji Kaczyńskiego całkowicie od niego uzależniony, podczas gdy prezes wymyśli dla siebie jakieś wygodne miejsce - formalne lub nie - na zapleczu i będzie tam trwał, dopóki starczy zdrowia i sił. Oczywiście życie uczy, że przyszłość zawsze wygląda inaczej, ale polityka rządzi się swoimi prawami, swoim cynizmem i szczególnym rodzajem namiętności.

Kaczyński to ktoś, kto właśnie stracił władzę, lada dzień może stracić partię, potem rząd dusz na prawicy, a na końcu status zbawcy narodu, który dawno temu wymyślił sobie w rozmowie z Torańską. I choć nigdy nie był wybitnym strategiem, bo niosły go głównie błędy lub słabości innych, a także przypadek, jakby wycięty ze sławnego filmu Kieślowskiego - z pewnością z rezygnacją nie jest mu do twarzy.

Chyba że znajdzie się śmiałek, który naprawdę rzuci mu rękawicę i wygra. Ale chwilowo kandydatów brak.

Przemysław Szubartowicz

***

Bądź na bieżąco i zostań jednym z 200 tys. obserwujących nasz fanpage - polub Interia Wydarzenia na Facebooku i komentuj tam nasze artykuły!