Reklama

Reklama

Odklejka, onuca czy essa? Aż 20 kandydatów do Młodzieżowego Słowa Roku

"Pokemon", "Twoja stara", ale także "onuca" - między innymi te wyrażenia walczą o tytuł Młodzieżowego Słowa Roku. W finałowej dwudziestce plebiscytu zabrakło słowa, które podbiło TikToka. W poprzednich latach zwyciężyły takie określenia jak np. "alternatywka" czy "śpiulkolot". W tym roku na swoich faworytów można głosować do końca listopada. Wyjaśniamy, co oznaczają "essa", "rel" czy "łymyn".

We wtorek poznaliśmy 20 słów, które powalczą o miano Młodzieżowego Słowa Roku 2022.

Plebiscyt na Młodzieżowe Słowo Roku

Plebiscyt na Młodzieżowe Słowo Roku od 2016 r. organizuje Wydawnictwo Naukowe PWN we współpracy z Uniwersytetem Warszawskim. Jego celem jest wyłonienie najpopularniejszych wśród młodych ludzi słów, określeń lub wyrażeń. Konkurs cieszy się ogromną popularnością, nie tylko wśród młodzieży. Jak podkreślają organizatorzy, konkurs ma propagować język polski wśród młodych poprzez zabawę nim, a także skłaniać do przyjrzenia się temu, jak i dlaczego polszczyzna ewoluuje.

Reklama

Do tej pory zwyciężały: "sztos", "XD", "dzban", "alternatywka" i - w ubiegłym roku - "śpiulkolot", czyli słowo znane z internetowych memów. Finałową dwudziestkę wyłoniło jury w składzie: Anna Wileczek (Uniwersytet J. Kochanowskiego w Kielcach), Ewa Kołodziejek (Uniwersytet Szczeciński), Marek Łaziński (Uniwersytet Warszawski), Bartek Chaciński (Polityka).

Młodzieżowe Słowo Roku 2022. Jakie słowa w finałowej "20"?

W tym roku organizatorzy zdecydowali się na zaproszenie do współpracy młodzieży szkolnej. Jury na etapie analizy zgłoszeń, konsultowało się z młodymi przedstawicielami Obserwatorium Języka i Kultury Młodzieży UJK.

Na liście znalazły się słowa najczęściej zgłaszane, a jednocześnie takie, które są zgodne z regulaminem. Nie były więc brane pod uwagę wyrazy uznane przez jury za wulgarne lub obraźliwe (w poprzednich latach zgłaszano np. słowo "julka", które jest pogardliwym określeniem na młodą dziewczynę wypowiadającą się w mediach społecznościowych), nagrodzone w poprzednich latach czy utworzone od imion, nazwisk i nazw firm.

Młodzieżowe Słowo Roku. Co z "Gilbertem"?

W finałowej dwudziestce zabrakło wymyślonego przez TikTokera znanego jako latwogang - i intensywnie promowanego na tej popularnej platformie społecznościowej - słowa "Gilbert". Z kronikarskiego obowiązku dodajmy tylko, że latwogang namawiał w jednym w swoich nagrań, które zobaczyło blisko 3 mln osób, do zgłaszania "gilberta" do plebiscytu PWN w znaczeniu "geniusz", "mistrz". Obiecywał przelać 1 tys. zł na cele charytatywne, jeżeli to słowo znajdzie się w pierwszej "10". 

"Doceniamy znaczenie akcji 'Gilbert' na TikToku, ale to słowo nie było przez młodzież używane na co dzień w podanym przez promotora znaczeniu 'geniusz’'. Jest tylko rakietą, która ma pierwsza dolecieć do celu, czyli wygrać. Dostrzegamy zaangażowanie inicjatora akcji, także charytatywne, i aktywność wszystkich, którzy za jego namową głosowali na Gilberta. Jest to budujące, że młodzież może zjednoczyć się nie tylko przeciw czemuś, ale także w ramach pozytywnego przedsięwzięcia. Jednak droga do zwycięstwa w plebiscycie nie może zależeć od zorganizowanych akcji. Musi to być słowo czy wyrażenie, nie imię, rzeczywiście używane, zgłaszane niezależnie i spontanicznie przez uczestników" - przekonują jurorzy w komunikacie prasowym. 

Essa, naura, rel... Co oznaczają nominowane słowa?

W finale plebiscytu na Młodzieżowe Słowo Roku znalazło się 20 słów. Co oznaczają? Oto nasz poradnik:

baza - wyraz aprobaty, pozytywnych emocji. Słowo było także w finałowej "20" w poprzednim roku.

betoniarz - odnosi się najprawdopodobniej do profesji, kojarzyć się też może z osobą otyłą. Beton w języku potocznym kojarzy się ze stanem po paleniu marihuany, dawniej zaś z uporem, konserwatyzmem. Jak informują organizatorzy "betoniarz" nawiązuje do powiedzeń z dwóch obecnie popularnych filmów na YouTube sprzed 14 lat, w których padały zdania: "Betoniarze w Anglii, macie pozdrowienia z Polski, be be be be beton!" oraz "Ty ****** betoniarzu. 44" (to kod telefoniczny Wielkiej Brytanii).

cringe - wstyd, przypał, sytuacja mocno niestosowna do okoliczności, zawstydzająca, coś krępującego. Słowo "cringe" znalazło się kolejny rok z rzędu w zestawieniu 20 najpopularniejszych młodziezowych określeń.

essa - coś łatwego, co przychodzi łatwo dlatego, że jesteśmy wyluzowani (stąd mieć essę), luz. "Cringe" zyskało popularność dzięki raperom, z zwłaszcza Winiemu. On sam stwierdził, że zasłyszał to na szczecińskich imprezach techno, szczególnie w wykonaniu będących pod wpływem narkotyków gangsterów.

gigachad - osoba idealna, wzbudzająca podziw; ktoś bardzo dobry w jakiejś dziedzinie lub coś co jest świetne, doskonałe. W pierwszym znaczeniu odnosi się do słowa chad - nierealistycznego ideału męskiego piękna, w drugim do jego homonimu czad (Ale czad!) - ‘świetne, fantastyczne, doskonałe’.

kto pytał? - pytanie wyrażające brak zainteresowania treścią danego komunikatu; riposta o znaczeniu: "Nic mnie to nie obchodzi". 

łymyn - spolszczone żartobliwe określenie kobiet zachowujących się nieracjonalnie (wymowa ang. słowa women w l. mn.); współczesny odpowiednik powiedzenia: "Ach, te kobiety" z nutą pobłażliwości lub ironii.

naura - skrót od na razie; zwrot używany na pożegnanie - przekształcone słowo ‘nara’, oznacza na razie, do zobaczenia. Podobnie jak w zeszłym roku "naura" znalazła się w finałowej 20.

NPC - zwykła, niewyróżniająca się osoba. Ktoś, kto zachowuje się i ubiera jak inni, ale też ktoś, kto zachowuje się mechanicznie, dziwnie - jak postać z gry.

odklejka - stan oderwania od rzeczywistości lub osoba, która nie rozumie, co się dzieje, jest nieobecna myślami, nie zachowuje się odpowiednio. 

onuca - sprzymierzeniec Rosji w wojnie z Ukrainą, osoba, która usprawiedliwia działania agresora. Pochodzenia tego określenia można upatrywać w fakcie, że rosyjscy żołnierze nosili kiedyś onuce zamiast skarpet.

pokemon - osoba wyróżniająca się zbyt ekstrawaganckim, niecodziennym, kolorowym wyglądem. "Rel" było w II etapie w poprzedniej edycji plebiscytu.

rel - czuję to samo, mam tak samo, prawdziwe zgadzam się z tobą. Potwierdzenie tego, co mówił przedmówca.

robi wrażenie - dosłowny lub ironiczny sposób wyrażenia zdumienia lub podziwu. W definicji napisano, że wyrażenie to rozpropagował jeden z youtuberów, który w swoim filmie mówił w dwuznaczny sposób, że trzydziestocentymetrowy kebab "robi wrażenie". 

siedemnaście - żartobliwa, przekorna riposta na pytanie o wiek. Pytanie i odpowiedź: Ile ty masz lat? Hehe, siedemnaście to fragment piosenki wykonywanej przez grupę NATSU WORLD skupioną wokół youtuberki i influencerki Natsu. 

sigma - mężczyzna silny, niezależny, intrygujący, pewny siebie, podziwiany, ale nieafiszujący się ze swoimi sukcesami.

slay - coś, co wymiata, robi wrażenie, wzbudza podziw albo ktoś, kto imponuje, poraża, np. atrakcyjnym wyglądem. Używane, gdy ktoś nam się podoba albo gdy jesteśmy z czegoś zadowoleni, a nawet jako okrzyk triumfu. Słowo to pochodzi z języka angielskiego, gdzie dosłownie oznacza "mordować", "gromić", ale w slangu to "wywrzeć na kimś wrażenie", "być bardzo dobrej jakości", "być pewnym siebie", "zniewalać kogoś" albo "zrobić coś/dać sobie radę z czymś w imponujący sposób". Popularność zwrot ten zdobył m.in. dzięki utworowi "Formation" Beyoncé z 2016 r.

sus - ‘podejrzany’; skrót często używany przez graczy "Among Us", gry wideo, odpowiednika znanej zabawy w mafię, która wielką popularność zdobyła w 2020 r. Słowo wywodzi się z języka angielskiego jako skrót od "suspicious" ("podejrzane") lub "suspect" ("podejrzany").

twoja stara/twór stary - funkcjonuje jako dezaprobująca odpowiedź na pytanie: Kto?/ Kto pytał? lub na dowolną inną wypowiedź.

UwU - emotikon oznaczający coś słodkiego, uroczego; ekspresja ciepłych emocji. Może być też ironiczną reakcją na coś, co odczuwa się jako "przesłodzone".

Młodzieżowe Słowo Roku - jak głosować?

Na Młodzieżowe Słowo Roku 2022 można głosować za pomocą formularza na stronie sjp.pwn.pl do 30 listopada. Wystarczy wskazać jedno słowo z listy. Spośród wszystkich zgłoszonych słów jury wybierze trzy, które uzna za najciekawsze językowo i przyzna Nagrodę Jury oraz dwa wyróżnienia. Autorzy tych zgłoszeń otrzymają nagrody książkowe od PWN. Wyniki plebiscytu zostaną ogłoszone na początku grudnia.

Reklama

Reklama

Reklama

Strona główna INTERIA.PL

Polecamy