Polacy chcą zmian w opodatkowaniu duchownych. Sondaż dla Interii
Niemal czterech na pięciu Polaków chce, żeby duchowni byli opodatkowani w taki sam sposób jak zwykli obywatele - wynika z sondażu agencji badawczej Smartscope na zlecenie Interii. Kleru w tej kwestii nie broni nawet polska prowincja, tradycyjnie uznawana za najbardziej konserwatywną i kościelną. Trzy czwarte mieszkańców polskiej wsi chciałoby, żeby duchowni płacili podatki na tej samej zasadzie co każdy Polak.
Badanie przeprowadzone przez agencję Smartscope dla Interii pokazuje, że w sumie 79 proc. Polaków życzy sobie likwidacji podatkowych przywilejów kleru i opodatkowania duchownych w ten sam sposób, w jaki opodatkowani są wszyscy obywatele. 56 proc. to zdecydowani zwolennicy ukrócenia podatkowych przywilejów duchowieństwa.
Przeciwnikiem takiego rozwiązania jest mniej niż co dwunasty Polak (8 proc.). 3 proc. badanych to zdecydowani przeciwnicy. 12 proc. badanych nie ma zdania, jeśli chodzi o zmianę zasad opodatkowania duchownych.
Czym różni się sytuacja podatkowa duchownych i "zwykłych" Polaków? Różnic jest sporo i można by je długo wymieniać. Po pierwsze, duchowni mają bardzo niski podstawowy przychód, ale wiele opcji nieopodatkowanego dorabiania. Po drugie, duchowni nieprowadzący działalności gospodarczej płacą wyłącznie 20 proc. składki ZUS, resztę opłaca w ich imieniu Fundusz Kościelny (czyli de facto państwo z pieniędzy podatników). Po trzecie, składkę zdrowotną duchownych w całości opłaca Fundusz Kościelny. Po czwarte, duchowni otrzymują podwójną emeryturę - z ZUS-u i Funduszu Kościelnego. To tylko kilka przykładów różnic.
Sondaż dla Interii. Kto chce zmian w opodatkowaniu duchownych?
"W tej kwestii Polacy są dość zgodni. Zdecydowana większość popiera takie rozwiązanie, przy czym poparcie rośnie wraz z wiekiem badanych, poziomem ich wykształcenia oraz sytuacją finansową gospodarstwa domowego - im lepsza, tym większe poparcie dla opodatkowania osób duchownych. Przeciwnikami są częściej mieszkańcy małych miast" - zauważają autorzy badania.
Spójrzmy zatem na dane. Wynika z nich, że to nie młodzi Polacy najbardziej chcieliby opodatkować duchownych tak, jak resztę społeczeństwa. Prym wiedzie tu starsza część populacji. W grupie wiekowej 45-54 lata aż 83 proc. badanych życzy sobie ukrócenia podatkowych przywilejów Kościoła. W grupie wiekowej 55-64 jest to 85 proc., a wśród seniorów (+64 lata) - 87. Dla porównania w grupach 18-24 oraz 25-34 lata poparcie dla zmian to odpowiednio 74 i 73 proc.
Zobacz również:
Przywilejów duchownych nie broni, mająca opinię bardzo wierzącej, polska wieś. Aż 79 proc. mieszkańców prowincji popiera pomysł odebrania duchownym przywilejów podatkowych. Do tego aż 56 proc. jest do takiej zmiany przekonana zdecydowanie. Tylko w miastach 100-500 tys. mieszkańców jest więcej zwolenników opodatkowania duchownych tak jak reszty społeczeństwa (83 proc.), jednak wskaźnik zdecydowanych zwolenników zmian jest tam niemal identyczny jak na prowincji, ponieważ wynosi 57 proc.
W tej kwestii Polacy są dość zgodni. Zdecydowana większość popiera takie rozwiązanie, przy czym poparcie rośnie wraz z wiekiem badanych, poziomem ich wykształcenia oraz sytuacją finansową gospodarstwa domowego - im lepsza, tym większe poparcie dla opodatkowania osób duchownych. Przeciwnikami są częściej mieszkańcy małych miast
Również jeśli chodzi o przeciwników proponowanych rozwiązań, na wsi jest ich bardzo niewielu, bo zaledwie 7 proc. (w tym ledwie 2 proc. zdecydowanych przeciwników). Również tutaj wieś ustąpiła jedynie średnim miastom, gdzie przeciwników zmian podatkowych wobec kleru jest 6 proc. (także 2 proc. zdecydowanych przeciwników).
Jeżeli chodzi o wykształcenie, to - jak wspomnieli autorzy badania - największymi orędownikami podatkowych zmian wobec duchowieństwa są osoby najlepiej wykształcone. Aż 83 proc. Polaków z wykształceniem wyższym i niepełnym wyższym życzy sobie odebrania klerowi uprzywilejowanej pozycji w kwestii podatków. Zdecydowanie przekonanych do takiego kroku jest 58 proc. badanych z wykształceniem wyższym i aż 61 z niepełnym wyższym (najwyższy wynik we wszystkich grupach).
Zobacz również:
Warto jednak zaznaczyć, że różnica wobec osób o niższym wykształceniu wcale nie jest duża. Wśród osób z wykształceniem poniżej średniego proponowany pomysł popiera 79 proc. respondentów, przy czym aż 60 proc. zdecydowanie (wyższy wskaźnik odpowiedni "zdecydowanie popieram" mają jedynie osoby z niepełnym wyższym wykształceniem - 61 proc.). Najniższe poparcie dla odebrania duchownym podatkowych przywilejów jest wśród Polaków z wykształceniem średnim - 77 proc.
Jeżeli chodzi o miesięczny dochód netto, to im jest on wyższy, tym poparcie dla ograniczenia przywilejów podatkowych duchownych większe. Najwięcej zwolenników jest w wśród osób zarabiających 7001-10 000 zł (87 proc.) oraz ponad 10 tys. zł (82). Najmniej przychylni zmianom są natomiast Polacy zarabiający 1001-2000 zł (69 proc.) i 3001-5000 zł (68).
Badanie zrealizowała agencja badawcza Smartscope na zlecenie Interii w dniach 29 marca - 3 kwietnia 2023 metodą CAWI na ogólnopolskiej reprezentatywnej próbie 1115 osób.
