Reklama

Centralna Agencja Wywiadowcza (CIA)

Centralna Agencja Wywiadowcza (CIA) /AFP
  • Rok założenia:

    18.09.1947

  • Siedziba:

    Langley

  • Przewodniczący:

    • Bill Burns
  • Założyciel:

    • Harry Truman
  • Rodzaj:

    państwowa

Centralna Agencja Wywiadowcza (Central Intelligence Agency, CIA) to amerykańska cywilna służba wywiadowcza wywiadu zagranicznego.

Powstanie i historia CIA

CIA zostało powołane do życia 26 lipca 1947 roku na mocy podpisanej przez prezydenta Harry'ego Trumana ustawy o bezpieczeństwie narodowym. Główną przyczyną powołania Centralnej Agencji Wywiadowczej były napięcia na linii Stany Zjednoczone – ZSRR po zakończeniu II wojny światowej, które doprowadziły do zimnej wojny. Utworzenie CIA było wzorowane na brytyjskim wywiadzie – MI6.
 
W momencie rozpoczęcia wojny koreańskiej w 1950 roku w CIA pracowało zaledwie kilka tysięcy osób (w tym około tysiąca analityków). Jedną z pierwszych poważnych porażek Agencji był brak powiadomienia prezydenta i Rady Bezpieczeństwa Narodowego o zbliżającej się inwazji wojsk Korei Północnej, a także nieprzewidzenie dołączenia Chin do wojny koreańskiej.
 
Jednym z głównych celów działalności CIA od początku jej istnienia był Związek Radziecki. W związku z niewystarczającymi zasobami oraz niezorganizowaną siatką wywiadowczą CIA nie była w stanie dostarczyć wartościowych informacji na temat m.in. radzieckiego projektu bomby atomowej czy sowieckiej blokady Berlina.
 
Największym sukcesem w początkowej fazie działalności Centralnej Agencji Wywiadowczej było wpłynięcie na wybory parlamentarne we Włoszech w 1948 roku. Aż 48,5% zdobyła popierana przez Amerykanów Chrześcijańska Demokracja z Alcide De Gasperim na czele.
 
W latach 50. XX wieku CIA była zaangażowana m.in. w zamach stanu w Iranie czy Gwatemali, a także działała w Syrii, Indonezji, Demokratycznej Republice Konga, na Dominikanie czy Kubie.
 
W trakcie wojny radziecko-afgańskiej CIA przekazała wywiadowi pakistańskiemu broń wartą kilka miliardów dolarów, którą następnie wykorzystywali afgańscy mudżahedini.
 
W latach 80. XX wieku CIA działała także na terenie Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej. Wynikało to przede wszystkim z faktu, że administracja Ronalda Reagana wspierała ruch Solidarności w Polsce.
 
Po upadku ZSRR działalność CIA skoncentrowała się na walce z terroryzmem. Oprócz tego działała w trakcie wojny w Bośni (1992-1995) czy prowadziła wywiad gospodarczy we Francji.
 
Po atakach 11 września 2001 Centralna Agencja Wywiadowcza skupiła swoją działalność na Iraku, a następnie Afganistanie oraz szkoleniu syryjskich rebeliantów.

CIA – struktura organizacyjna

Struktura organizacyjna CIA opiera się na 5 dyrekcjach:
  • Analiz,
  • Innowacji Cyfrowych,
  • Nauki i Technologii,
  • Operacyjnej,
  • Wsparcia.
Na czele Centralnej Agencji Wywiadowczej stoi jej dyrektor, który jest mianowany przez prezydenta za zgodą Senatu. Jego bezpośrednim przełożonym jest Dyrektor Wywiadu Narodowego (DNI).

Zadania CIA

Głównym zadaniem CIA jest gromadzenie, analizowanie, ocenianie i rozpowszechnianie danych zebranych podczas wywiadu zagranicznego, a także przeprowadzanie tajnych operacji. Do priorytetów Centralnej Agencji Wywiadowczej zalicza się: zwalczanie terroryzmu, zapobieganie rozprzestrzeniania broni jądrowej i broni masowego rażenia, ostrzeganie i informowanie amerykańskich przywódców o ważnych wydarzeniach zagranicznych, prowadzenie działań kontrwywiadowczych, a także korzystanie z zasobów cyberinteligencji.

Temat Centralna Agencja Wywiadowcza (CIA) znajdziesz również w serwisie:

Wiadomości