Technologia Bitcoina
Bitcoin działa w oparciu o technologię
blockchain. Jest to rozproszona (zdecentralizowana) księga rachunkowa, która przechowuje informacje w blokach, które są połączonych w łańcuch. Każdy blok zawiera zestaw danych (transakcje), które są chronione dzięki kryptografii. Gdy blok jest pełen, łączy się z poprzednim blokiem, tworząc tzw. łańcuch bloków (blockchain). W każdym nowym bloku jest odnośnik do poprzedniego. Nowe Bitcoiny są pozyskiwane w procesie nazywanym
wykopywaniem, kopaniem lub miningiem.
Dzięki technologii blockchain dane użytkowników są transparentne i przejrzyste. Łańcuch taki jest niezmienny, co oznacza, że raz zapisanych informacji nie da się zmienić z mocą wsteczną.
Ponadto Bitcoin działa w sieci peer-to-peer, co w praktyce oznacza, że każdy użytkownik ma równe prawa. Sama sieć nie jest zależna od żadnej jednostki nadrzędnej, jest budowana dzięki wspólnocie.
Początek Bitcoina
Bitcoin to
kryptowaluta, która powstała w odpowiedzi na
globalny kryzys finansowy, jaki nastał w 2008 roku. Już w tym samym roku pojawił się dokument "Bitcoin: A Peer-to-Peer Electronic Cash System" (biała księga) autorstwa anonimowej postaci bądź grupy o pseudonimie
Satoshi Nakamoto. Dokument ten mówił o nowej możliwości, jaką jest przesyłanie wartości bez pośredników, takich jak banki czy rządy.
W 2009 roku pierwszy blok BTC został "wykopany" w sieci. Jest to tzw. "blok genezy". Została także uruchomiona pierwsza wersja oprogramowania Bitcoin. Tamten moment uznaje się za początek działania sieci Bitcoin o zasięgu światowym.
Bitcoin różnie się od tradycyjnych walut tym, że jego emisją i kontrolą nie zajmuje się żaden bank centralny ani rząd. Funkcjonowanie Bitcoina opiera się na sieci rozproszonych komputerów (węzłów), które odpowiadają za utrzymanie transakcji i ich weryfikację.
Działanie Bitcoina
- Kopanie Bitcoina: Proces, w którym transakcje dokonane w sieci są weryfikowane i dodawane do blockchaina. Wymagają one od "górników" rozwiązywania skomplikowanych obliczeń matematycznych, w ramach których nowe Bitcoiny mogą być dodane do bazy danych. Proces ten jest kluczowy i niezbędny do utrzymania sieci Bitcoin.
- Halving Bitcoina: Zdarzenie polegające na zmniejszaniu o połowę "nagrody" dla "górników" za każdy nowy blok dodany do łańcucha. Halving odbywa się co około cztery lata i za każdym razem redukuje nagrodę o 50 proc. W 2024 r. wynosiła ona 3,25 BTC za blok. Proces ten służy do kontroli podaży Bitcoina.
- Maksymalna podaż Bitcoina: Mechanizm polegający na ograniczeniu podaży Bitcoina w przyszłości. Po osiągnięciu maksymalnej podaży nie powstaną kolejne Bitcoiny. Obecnie w obiegu jest prawie 19,8 milionów BTC. Maksymalna liczba Bitcoinów, które mogą powstać to 21 milionów Bitcoinów. To ograniczenie to unikatowa cecha Bitcoina. Ma to chronić przed inflacją. Dzięki temu Bitcoin jest postrzegany jako odporny na spadek wartości spowodowany czynnikami monetranymi.
Zalety i wady Bitcoina
Zalety: - Decentralizacja - główną zaletą BTC jest jego zdecentralizowanie, czyli brak wpływu banków czy rządów na działanie systemu Bitcoin.
- Ograniczoność - dzięki temu, że może istnieć maksymalnie tylko 21 milionów Bitcoinów (a więc ich liczba jest ograniczona), ich wartość w oczach inwestorów wzrasta, sam Bitcoin porównywany jest do złota.
- Efektywność - szybkość oraz łatwość transakcji Bitcoinem przyciąga szeroką grupę odbiorców. Daje on możliwość wykonywania przelewów bez pośredników, co wpływa na efektywność i popularność.
Wady: - Wartość - Bitcoin ma zmienną wartość giełdową. Może ona szybko rosnąć, ale również gwałtownie spadać, co może być niekorzystne dla inwestorów i użytkowników. Handel Bitcoinem może więc dostarczyć korzyści, ale może także wygenerować straty jako konsekwencja niekorzystnych zmian kursu.
- Dostępność - pomimo tego, że teoretycznie Bitcoin dostępny jest dla wszystkich i każdy ma do niego równe prawo, w praktyce nie wszyscy są zdolni do korzystania z niego, np. używania do bieżących płatności ze względu na stopień komplikacji stosowanej technologii i narzędzi informatycznych. Dla wielu osób jest to zbyt zaawansowane narzędzie inwestycyjne.
- Ograniczoność - Bitcoin charakteryzuje się ograniczoną akceptacją jako środka płatniczego. Dlatego pod względem użyteczności w codziennych płatnościach BTC przegrywa z tradycyjnymi metodami.
Wartość Bitcoina
Wartość Bitcoina wciąż wzrasta. Jego początki były jednak trudne. Mimo, że Bitcoin początkowo mierzył się z ograniczonym zaufaniem rynku, jego wartość stopniowo rosła. W ciągu lat zaliczył on jednak wiele przecen. Koszt 1 BTC wzrastał od kilku centów na początku, przez kwoty od kilkuset do kilku tysięcy dolarów za 1 BTC, aż do około 110 tys. USD za 1 BTC w grudniu 2024 r.
Bitcoin - problemy niektórych inwestorów
Brak centralnego organu regulacyjnego jest uznawany za zaletę, bo zapewnia decentralizację. Jednak wiąże się to z problemami, gdy dochodzi do oszustw lub inwestor straci dostęp do swoich aktywów. Nie ma bowiem możliwości zgłoszenia reklamacji do instytucji nadrzędnej ani dochodzenia odzyskania straconych funduszy. Inwestorzy, którzy znajdą się w takiej sytuacji mogą się odwoływać wyłącznie do giełd kryptowalut, których są klientami.