W skrócie
- Wyspy Salomona i Stany Zjednoczone zawarły porozumienie w sprawie mają podpisania umowy Ship Rider Agreement, która pozwoli na wspólne patrole oraz inspekcje statków podejrzanych o przemyt na wodach południowej Oceanii.
- Dotychczas Wyspy Salomona obowiązywała nieznanej treści umowa dotycząca bezpieczeństwa zawarta w 2022 r. z Chinami. Nawiązanie współpracy z USA odbierane jest jako zmiana stron przez Salomończyków.
- Premier Wysp Salomona podkreślił potrzebę wzmocnienia ochrony przed zagrożeniami takimi, jak przemyt nielegalnych substancji, handel ludźmi oraz nielegalne połowy.
- Amerykańskie patrole na mocy Ship Rider Agreement prowadziły już wcześniej kontrole chińskich statków, co spotkało się z protestem Chin.
- Więcej ważnych informacji znajdziesz na stronie głównej Interii, otwiera się w nowym oknie
We wtorek, podczas wizyty w Waszyngtonie, wybrany w maju premier Wysp Salomona Matthew Wale poinformował, że jego kraj zawarł porozumienie ze Strażą Wybrzeża Stanów Zjednoczonych, która będzie strzec wód wyspy.
"Premier Wale podkreślił pilną potrzebę wzmocnienia bezpieczeństwa w regionie Pacyfiku, zwracając uwagę na rosnące zagrożenia związane z handlem narkotykami, handlem ludźmi oraz nielegalnymi, niezgłaszanymi i nieuregulowanymi połowami" - podała kancelaria premiera Wysp Salomona.
Zobacz również:
Biorąc pod uwagę, że Wyspy Salomona od czterech lat były uważane za najbliższego partnera Pekinu na Pacyfiku, nawiązanie współpracy jest dla Chin wyraźnym sygnałem wysłanym przez Waszyngton - Salomończycy właśnie zmienili stronę.
Wyspy Salomona zawarły porozumienie z USA
W 2022 r. Wyspy Salomona podpisały z Chinami umowę dotyczącą bezpieczeństwa, której treść została utajniona - jej postanowień nie poznał nawet salomoński parlament. To zrodziło obawy, m.in. w kręgach władzy Australii, że wyspiarskie państwo oceaniczne zostanie wykorzystane przez Pekin jako przyczółek.
Dzięki umowie z Wyspami Salomona Chiny mogły otrzymać dostęp do 1,5 mln km kw. wód w wyłącznej strefie ekonomicznej. Z Pekinem współpracowały także salomońskie służby i na terytorium wysp Pekin zorganizował dla policji m.in. szkolenia z rozpędzenia demonstrantów. Na tym jednak koniec.
Zobacz również:
Amerykańsko-solomońskie porozumienie zakłada, że w przyszłym tygodniu w Honiarze, stolicy Wysp Salomona, zostanie podpisana umowa, na mocy której wyspiarskie państwo dołączy do tzw. Ship Rider Agreement. Na mocy dokumentu siły obu państw będą wspólnie patrolować wody południowej Oceanii i wchodzić na pokłady statków podejrzanych o udział w przemycie i nielegalnym handlu.
Premier Wale rozmawiał także w Waszyngtonie z zastępcą Sekretarza Stanu USA Christopherem Landauem o amerykańskich inwestycjach w salomońskie zagłębie przetwórstwa rybnego w zatoce Bina. Wcześniej chęć finansowego zaangażowanie w inicjatywę sygnalizowały Chiny.
"Chiński przyczółek" na Pacyfiku nowym partnerem USA
Sytuację zaognia dodatkowo fakt, że patrole realizowane przez Amerykanów w Oceanii na mocy Ship Rider Agreement w przeszłości brały na cel statki chińskie.
W 2024 r. kontrolerzy na statkach Straży Wybrzeża USA weszli na pokłady chińskich łodzi rybackich na wodach Vanatu i Kiribati. Nie znaleziono wówczas śladów transportu nielegalnych substancji, jednak kontrola wykazała, że chińscy rybacy łowili nielegalnie. Działanie amerykańskich służb spotkało się wówczas z oficjalną notą protestacyjną Pekinu.
- Na Pacyfiku panuje duży niepokój w związku z transnarodowym przestępczym obrotem narkotykami, a także pojawianiem się należących do karteli łodzi podwodnych na Wyspach Salomona. Myślę więc, że Stany Zjednoczone mogłyby przedstawić przekonujące argumenty i pomóc w tej kwestii - skomentował salomońską woltę James Batley, były przedstawiciel dyplomatyczny Australii w Honiarze.
Szef salomońskiego rządu zapowiedział, że celem jego kolejnej zagranicznej podróży będzie Tokio, gdzie spotka się z szefową rządu Sanae Takaichi. Takaichi w listopadzie 2025 r. zaogniła stosunki z Pekinem, stwierdzając, że w razie chińskiego ataku na Tajwan, Japonia użyłaby swoich sił zbrojnych.
