Misja do Gazy przerwana. Setki aktywistów zatrzymanych, wśród nich Polacy

"430 członków flotylli zmierzającej do Gazy zostało przejętych przez izraelską marynarkę wojenną i "przerzuconych" na pokłady izraelskich jednostek" - poinformowało izraelskie MSZ.

Według komunikatu wszyscy aktywiści są w drodze do Izraela, gdzie mają spotkać się z przedstawicielami konsularnymi.

Izraelskie siły weszły na kilkanaście jednostek flotylli Global Sumud, płynącej z pomocą humanitarną w stronę Strefy Gazy w poniedziałek. Transmisje prowadzone przez aktywistów zostały wówczas przerwane.

Organizatorzy akcji potępili działania Izraela, nazywając je "nielegalnym i brutalnym przechwyceniem". W oświadczeniu na platformie X domagali się "szybkiego uwolnienia wolontariuszy i zakończenia blokady Gazy".

Premier Binjamin Netanjahu potwierdził operację i określił ją jako "udaremnienie złośliwego planu". W komunikacie jego biura podkreślono, że działania miały "nie zapewnić aktywistom rozgłosu, na jaki liczyli".

Izraelskie MSZ wcześniej ostrzegało, że nie dopuści do naruszenia "legalnej blokady morskiej" nałożonej na Strefę Gazy, argumentując, że jest ona elementem bezpieczeństwa w kontekście wojny z Hamasem.

Na pokładach flotylli Global Sumud znajdowały się trzy osoby z polskiej delegacji.

- Cała polska delegacja Globalnej Flotylli Sumud została zatrzymana przez izraelskich mundurowych - poinformował we wtorek rzecznik polskiej sekcji tej organizacji Rafał Piotrowski.

"Około godz. 14 został przechwycony Kareem Awad - polski delegat i student medycyny Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu z brytyjskim obywatelstwem. Dołączył do Łukasza Kozaka przechwyconego w poniedziałek o godz. 12.24 i Agaty Wisłockiej przechwyconej o 16.59 (czasu lokalnego)" - napisał Piotrowski. We wtorkowej rozmowie z PAP wyjaśnił, że członkowie polskiej delegacji są w rękach władz izraelskich i są transportowani do jednego z izraelskich portów.

Akcja wywołała reakcję międzynarodową. Turcja potępiła przechwycenie flotylli na wodach międzynarodowych, określając operację jako "atak". Władze w Ankarze zapowiedziały kontynuowanie działań dyplomatycznych ws. Gazy.

Flotylla Sumud wyruszyła z tureckiego portu Marmaris, a jej organizatorzy podkreślają, że celem misji jest przełamanie blokady Strefy Gazy i utworzenie korytarza humanitarnego do ogarniętej konfliktem enklawy.

Ministerstwo Spraw Zagranicznych RP wydało w środę komunikat o wyraziło "duże zaniepokojenie" działaniami izraelskich sił zbrojnych wobec aktywistów uczestniczących w rejsie flotylli Global Sumud, której deklarowanym celem było dostarczenie pomocy humanitarnej do Strefy Gazy.

W opublikowanym poście w mediach społecznościowych resort podkreślił, że "poszanowanie prawa międzynarodowego, w tym międzynarodowego prawa morza i międzynarodowego prawa humanitarnego jest obowiązkiem wszystkich państw".

MSZ przypomniało, że jedną z podstawowych zasad prawa morza jest wolność żeglugi na wodach międzynarodowych. Jak zaznaczono, statki znajdujące się na takich wodach "podlegają wyłącznej władzy i jurysdykcji państw bandery", a wolność żeglugi "nie może być ograniczana ani naruszana przez inne państwa". Resort zwrócił również uwagę, że zgodnie z międzynarodowym prawem humanitarnym nie można podejmować działań uniemożliwiających dostarczenie pomocy cywilom, a jednostki transportujące pomoc humanitarną "podlegają szczególnej ochronie".

Polskie MSZ poinformowało także o doniesieniach dotyczących zatrzymania polskich obywateli znajdujących się na pokładzie jednego ze statków flotylli. "Wyrażamy nadzieję, że nie zostanie naruszone ich bezpieczeństwo oraz że przysługujące im prawa będą w pełni uszanowane" - przekazał resort. Dodano, że polskie służby konsularne w Grecji, Turcji i Izraelu monitorują sytuację i pozostają w gotowości do udzielenia pomocy obywatelom RP.

W komunikacie podkreślono również, że Polska oczekuje "pilnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności przeprowadzenia akcji sił zbrojnych Izraela na wodach międzynarodowych". Jednocześnie MSZ ponownie zaapelowało o unikanie podróży do regionu, w tym do Izraela, Palestyny i szczególnie do Strefy Gazy. Resort przypomniał, że osoby decydujące się na wyjazd "czynią to na własną odpowiedzialność", a taka decyzja może wiązać się z "nieprzewidywalnymi konsekwencjami".

Blokada jest wynikiem wojny na linii Hamas - Izrael. Do konfliktu doszło w wyniku bezprecedensowego ataku bojowników palestyńskiej organizacji z 7 października 2023 roku. W Strefie Gazy od miesięcy brakuje żywności czy leków. Ponadto Izrael momentami całkowicie wstrzymywał dostawy pomocy humanitarnej.

Obecnie Jerozolima kontroluje wszystkie punkty wejścia do Strefy Gazy. Teren ten znajduje się pod okupacją od 2007 roku.

Zgodnie z planem zawieszenia broni zaproponowanym przez prezydenta Donalda Trumpa, który wszedł w życie w październiku 2025 roku, Strefa Gazy ma zostać całkowicie zdemilitaryzowana. Łączy się to z rozbrojeniem Hamasu.

Źródło: "Le Parisien", AFP