Andrzej Poczobut wolny. Wymiana więźniów z Białorusią

"Andrzej Poczobut wolny! Witaj w polskim domu. Przyjacielu" - przekazał na platformie X premier Donald Tusk.

W kolejnym wpisie wyjaśnił, że wymiana na polsko-białoruskiej granicy to "finał trwającej dwa lata skomplikowanej dyplomatycznej gry, pełnej dramatycznych zwrotów akcji".

"Udało się dzięki świetnej pracy naszych służb, dyplomatów i prokuratury oraz wielkiej pomocy amerykańskich, rumuńskich i mołdawskich przyjaciół. Dziękuję Wam wszystkim w imieniu Andrzeja Poczobuta i własnym" - napisał Tusk.

Niedługo później wicepremier, minister spraw zagranicznych Radosław Sikorski wystąpił na wspólnej konferencji prasowej wraz ze specjalnym wysłannikiem USA ds. Białorusi Johnem Coale'm. - Chciałbym podkreślić wielki wkład strony amerykańskiej i osobisty wkład prezydenta Donalda Trumpa - powiedział Sikorski, odnosząc się do wymiany więźniów ze stroną białoruską.

- Drodzy państwo, radujmy się, mamy go. Po 1860 dniach w więzieniu o zaostrzonym rygorze nasz bohaterski rodak, męczennik sprawy wolności Andrzej Poczobut jest w Polsce cały i zdrowy - powiedział wicepremier.

Minister podkreślał wagę "wspaniałego sojuszu polsko-amerykańskiego". - Ten dzień nie byłby możliwy bez prezydenta Donalda Trumpa, jego decyzji i jego specjalnego wysłannika pana Johna Coale'a, a także całej ekipy departamentu stanu - mówił.

Sikorski dziękował także członkom polskich służb specjalnych, prokuratury oraz pracownikom resortów sprawiedliwości, spraw zagranicznych, którzy brali udział w tej operacji. - To dowód na jedność i sprawczość polskich instytucji w obronie przedstawicieli mniejszości polskiej na Białorusi. Te sprawy są w sferze zainteresowań wszystkich sił politycznych w Polsce - podkreślił.

O wymianie więźniów między Polską i Białorusią w formacie "5 za 5" poinformowały też białoruskie media. "Alaksandr Łukaszenka polecił, by zwolnić m.in. Andrzeja Poczobuta" - czytamy.

Biełta przekazała, że wymiana, do której doszło we wtorek na granicy polsko-białoruskiej "jest kulminacją złożonego i długotrwałego procesu negocjacyjnego między KGB Białorusi a polską Agencją Wywiadu".

Negocjacje w tej sprawie - jak podała Biełta - miały rozpocząć się we wrześniu ubiegłego roku. "Punktem wyjścia ich organizacji był apel do prezydenta Białorusi przez poszczególnych przywódców zaprzyjaźnionych krajów" - czytamy.

Instrukcje KGB miał osobiście wydawać Łukaszenka, który "osobiście uczestniczył w dyskusji nad szczegółami wymiany".

Poczobut przez wiele lat współpracował z polskimi mediami relacjonując sytuację na Białorusi. Za krytyczne wypowiedzi na temat przywódcy Białorusi Alaksandra Łukaszenki trafiał do aresztu i stawał przed sądem. 25 marca 2021 r. został zatrzymany.

Władze białoruskie przypisały jego działaniom - polegającym na kultywowaniu polskości i publikowaniu artykułów w mediach - znamiona "rehabilitacji nazizmu".

Aktywistę długo przetrzymywano w areszcie, a 8 lutego 2023 r. skazano na osiem lat kolonii karnej o zaostrzonym rygorze. Apelacja została odrzucona przez białoruski Sąd Najwyższy i Poczobut przebywał w kolonii karnej w Nowopołocku.

Organizacje praw człowieka uznały Poczobuta za więźnia politycznego. Polskie władze domagały się jego uwolnienia i oczyszczenia go z politycznie motywowanych, nieprawdziwych zarzutów.