Zniszczenia rurociągu Przyjaźń. Kijów ujawnia, Zełenski czeka na telefon

Na Węgry i Słowację cały czas nie płynie rosyjska ropa, co jest powodem poważnych tarć między rządami w Budapeszcie i Bratysławie a władzami w Kijowie.

Shmyhal tłumaczył we wtorek, że ukraiński odcinek rurociągu naftowego Przyjaźń został bardzo poważnie uszkodzony w wyniku dużego pożaru, do którego doszło po jednym z rosyjskich ataków.

- Większość wewnętrznego wyposażenia rurociągu naftowego, czujniki i inne urządzenia wewnątrz zostały uszkodzone przez wysokie temperatury - mówił minister energetyki Ukrainy.

Podkreślił, że szkody nie są widoczne z zewnątrz, a doprowadzenie rurociągu do użytku wymaga "sporo pracy". Teraz specjaliści z Naftohaz kończą jeszcze wykrywanie uszkodzeń. Po przedstawieniu przez nich podsumowania, oszacowane zostaną środki i czas potrzebne do usunięcia usterek.

Rurociąg Przyjaźń został uszkodzony 27 stycznia w wyniku rosyjskiego ataku. Mimo, że od początku Kijów zapewnia, że trwa naprawianie szkód, to Budapeszt z Bratysławą utrzymują, że ukraińskie władze celowo wstrzymują przywrócenie transportu rosyjskiej ropy.

W reakcji na wstrzymanie dostaw Węgry i Słowacja uwolniły swoje strategiczne rezerwy ropy i wstrzymały dostarczanie oleju napędowego na Ukrainę.

Ponadto władze w Bratysławie zawiesiły dostawy energii elektrycznej na Ukrainę, a Węgry zagroziły podjęciem podobnej decyzji. Rząd w Budapeszcie zapowiedział też, że do czasu wznowienia transportu ropy będzie blokować 20. pakiet sankcji UE wobec Rosji oraz unijną pożyczkę dla Kijowa o wartości 90 mld euro.

Rzeczniczka Komisji Europejskiej Paula Pinho poinformowała, że we wtorek po południu szefowa KE Ursula von der Leyen przeprowadzi rozmowę telefoniczną z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim. 

Pinho powiadomiła, że głównym tematem tej rozmowy ma być bezpieczeństwo dostaw energii - zarówno jeśli chodzi o uszkodzenie ropociągu Przyjaźń, jak i w kontekście wydarzeń na Bliskim Wschodzie.

- Jest to, oczywiście, temat, który budzi ogromne zainteresowanie i jest obecnie niezwykle aktualny - zapowiedziała.

Nie wykluczyła, że podczas rozmowy poruszona zostanie też kwestia unijnej pożyczki dla Ukrainy w wysokości 90 mld euro na lata 2026 i 2027, obecnie blokowanej przez Węgry.

- KE pracuje nad różnymi opcjami odblokowania tej pożyczki - zapewniła Pinho, dodając, że Komisja ma świadomość tego, że "zegar tyka", a Kijów potrzebuje tych pieniędzy.

Premier Węgier Viktor Orban opublikował we wtorek na platformie X nagranie, w którym poinformował, że wezwał szefową KE do "wyegzekwowania porozumień, zobowiązujących Ukrainę do zezwolenia na tranzyt ropy naftowej rurociągiem Przyjaźń".

Zaprezentował też pismo, które wysłał w tej sprawie do Ursuli von der Leyen. Rzeczniczka KE ds. energii Ana-Kaisa Itkonen oznajmiła tego samego dnia w Brukseli, że Komisja nie otrzymała jeszcze pisma od Orbana, ale kiedy to nastąpi, zamierza dokładnie przeanalizować list i na niego odpowiedzieć.

Itkonen dodała, że jeśli chodzi o naprawę Przyjaźni, KE pozostaje w kontakcie z ukraińskimi władzami i współpracuje z państwami członkowskimi, zwłaszcza z Węgrami i Słowacją, żeby zapewnić bezpieczeństwo dostaw energii.