- Grób Nieznanego Żołnierza to upamiętnienie poległych - symboliczny grób poświęcony wszystkim bezimiennym żołnierzom, którzy zginęli w walce za Polskę.
- Grób Nieznanego Żołnierza powstał 2 listopada 1925 r.
- Lokalizacja Grobu Nieznanego Żołnierza - znajduje się w centrum Warszawy, na placu Piłsudskiego.
- Warta honorowa żołnierzy Wojska Polskiego przy Grobie Nieznanego Żołnierza stoi przez całą dobę, a zmiana warty jest uroczystą ceremonią.
Grób Nieznanego Żołnierza - historia powstania
Idea utworzenia
Grobu Nieznanego Żołnierza w
Polsce pojawiła się po zakończeniu
I wojny światowej i
odzyskaniu niepodległości w 1918 roku.
W 1923 roku podjęto decyzję o lokalizacji pomnika
w arkadach Pałacu Saskiego w Warszawie. Do grobu wybrano szczątki nieznanego żołnierza poległego w czasie
wojny polsko-bolszewickiej. Ekshumacji dokonano na
Cmentarzu Obrońców Lwowa, skąd trumnę przewieziono do Warszawy.
Uroczystość złożenia szczątków odbyła się 2 listopada 1925 roku z udziałem najwyższych władz państwowych, wojska oraz przedstawicieli społeczeństwa.
Grób Nieznanego Żołnierza został umieszczony pod centralnymi arkadami Pałacu Saskiego i od początku pełnił funkcję miejsca oficjalnych uroczystości państwowych i wojskowych. W okresie międzywojennym grób był ważnym symbolem państwowości imiejscem oficjalnych ceremonii.
W czasie
II wojny światowej Pałac Saski został zniszczony przez wojska niemieckie po upadku Powstania Warszawskiego, 28 grudnia 1944 roku. Jednak fragment arkad z Grobem Nieznanego Żołnierza
ocalał, choć kolumnada wraz ze sklepieniem arkad runęła, a płyta nagrobna zostałaprzysypana gruzem. Po wojnie podjęto decyzję o zachowaniu ruin jako
trwałego miejsca pamięci. Grób Nieznanego Żołnierza został odgruzowany w 1945 roku. Następnie został on odtworzony i ponownie udostępniony publicznie 8 maja 1946 roku. Miejsce zachowało pierwotną funkcję upamiętniającą. W kolejnychlatach
zmieniano płyty nagrobne i tablice pamiątkowe, dostosowując ich treść doaktualnej narracji historycznej. Po 1990 roku przywrócono inskrypcje odnoszącesię do tysiącletnich dziejów polskiego oręża, podkreślając ponadczasowycharakter tego miejsca pamięci.
Grób Nieznanego Żołnierza - funkcja i znaczenie
Grób Nieznanego Żołnierza pełni funkcję symbolicznego miejsca pamięci wszystkich żołnierzy poległych za Polskę, których tożsamość nie została ustalona.
Na płycie grobu znajduje się inskrypcja "Tu leży żołnierz polski poległy za ojczyznę". W arkadach umieszczone są tablice z nazwami bitew i miejsc walk, w których uczestniczyli polscy żołnierze w różnych okresach historycznych. Przed grobem znajduje się wieczny znicz, podtrzymywany nieprzerwanie od 1925 roku, z przerwami spowodowanymi działaniami wojennymi.
Przy Grobie Nieznanego Żołnierza odbywają się uroczystości państwowe, wojskowe oraz ceremonie składania wieńców z udziałem delegacji krajowych i zagranicznych. Miejsce to jest również objęte stałą wartą honorową Wojska Polskiego.
Grób Nieznanego Żołnierza stanowi jeden z najważniejszych symboli pamięci narodowej i jest integralnym elementem przestrzeni publicznej Warszawy.
Grób Nieznanego Żołnierza - odbudowa Pałacu Saskiego
15 sierpnia 2021 roku
prezydent Andrzej Duda podpisał ustawę o przygotowaniu i realizacji inwestycji zakładającej odbudowę Pałacu Saskiego, Pałacu Brühla oraz kamienic przy ulicy Królewskiej w Warszawie.
Dokument ten zakłada przywrócenie historycznego układu tej części Warszawy w formie z sierpnia 1939 roku. Zrekonstruowane gmachy mają służyć instytucjom publicznym, kulturalnym i edukacyjnym, stając się nową wizytówką stolicy.
Szczególną rolę w tym założeniu zachowa Grób Nieznanego Żołnierza, umieszczony w arkadach Pałacu Saskiego - ocalały z wojennej zagłady fragment kolumnady. Jego symboliczna forma trwałej ruiny zostanie zachowana i wyeksponowana, a sam monument odzyska pierwotny kształt, podkreślając ciągłość pamięci o poległych w obronie ojczyzny.