Reklama

Reklama

Groźni przestępcy wychodzą na wolność

SN: Decyzja sądu w Rzeszowie o nieizolowaniu Krzysztofa. S. ostateczna

Osoby chore psychicznie nie spełniają przesłanek z ustawy o sprawcach przestępstw, u których wykryto zaburzenia - postanowił w czwartek Sąd Najwyższy, oddalając kasację prokuratury. Tym samym decyzja sądu w Rzeszowie o nieizolowaniu Krzysztofa S. jest ostateczna.

Sprawa Krzysztofa S. była pierwszą rozpatrzoną przez SN kasacją od decyzji sądów podjętą na podstawie obowiązującej od stycznia 2014 r. ustawy o tzw. niebezpiecznych przestępcach.

Reklama

Krzysztof S. trafił do zakładu karnego w Rzeszowie za gwałt. W czasie odbywania kary zaatakował strażnika więziennego i skazano go za usiłowanie zabójstwa. W więzieniu spędził dziewięć lat. Sąd apelacyjny oddalił wniosek o uznanie S. za osobę stwarzającą zagrożenie. Skargę kasacyjną wniosła rzeszowska prokuratura apelacyjna. S. był tzw. trudnym osadzonym. Jak poinformował SN, w czasie odbywania kary skierowano wobec niego około setki wniosków o kary dyscyplinarne.

Po rozpoczęciu rozprawy w SN przedstawicielka prokuratury i pełnomocnik rzeszowskiego zakładu karnego złożyli wniosek o wyłączenie jawności rozprawy z powodu obowiązku ochrony danych wrażliwych, jakimi są informacje o zdrowiu psychicznym podsądnego. SN jednak oddalił ten wniosek, gdyż "sprawa kasacyjna ma inny charakter, a problem jest prawny".

Wspierana przez Prokuraturę Generalną Prokuratura Apelacyjna w Rzeszowie oraz rzeszowski zakład karny wnieśli do SN o uchylenie decyzji rzeszowskiego sądu w sprawie Krzysztofa S., który odbywał karę wieloletniego więzienia za usiłowanie zabójstwa i gwałt.

Powołano zespół biegłych lekarzy

Pod koniec odbywania kary przez Krzysztofa S. powołano zespół biegłych lekarzy, który stwierdził u skazanego chorobę psychiczną. Mając takie ustalenie, zakład karny wystąpił do Sądu Okręgowego w Rzeszowie o umieszczenie podsądnego w specjalnym ośrodku ds. leczenia osób z zaburzeniami, mieszczącym się w Gostyninie. W marcu zeszłego roku SO uwzględnił ten wniosek.

Miesiąc później rzeszowski sąd apelacyjny zmienił postanowienie SO. Sąd apelacyjny wskazał, że S. nie przejawia "zaburzeń" na tle osobowościowym lub seksualnym - jak mówi ustawa - lecz cierpi na chorobę psychiczną - a takiej przesłanki ustawa nie wskazuje. Krzysztof S. został zwolniony z ośrodka w Gostyninie, ale na podstawie innej decyzji sądu rodzinnego przebywa w innym zakładzie zamkniętym.

W tej sytuacji prokuratura postanowiła złożyć skargę kasacyjną, którą w czwartek rozpoznał SN. Prok. Henryka Gajda-Kwapień z Prokuratury Generalnej wniosła o uchylenie decyzji sądu apelacyjnego i zwrócenie mu sprawy do ponownego rozpoznania. Podkreślała, że sąd apelacyjny oddalając wniosek, dokonał zawężającej wykładni przepisu ustawy, działając wbrew intencji tego aktu prawnego, który - jak mówiła - ma chronić społeczeństwo przed osobami stwarzającymi zagrożenie.

- Zaburzenia osobowości mogą być wynikiem psychopatii, charakteropatii, ale mogą też być wynikiem choroby psychicznej, jak np. schizofrenii - która powoduje całkowity rozpad osobowości. U podsądnego chorobę stwierdzono później, a wcześniej stwierdzono zaburzenia osobowości, które są pojęciem szerszym - argumentowała prokurator.

Wsparł ją radca prawny rzeszowskiego zakładu karnego Jarosław Wielgos. - Ustawa o ochronie zdrowia psychicznego nie zabezpiecza społeczeństwa ani osób z zaburzeniami psychicznymi tak, jak ustawa o ośrodku w Gostyninie - mówił.

SN oddalił kasację prokuratury

SN oddalił kasację prokuratury, tym samym ostateczna jest decyzja rzeszowskiego sądu apelacyjnego, który nie uznał Krzysztofa S. za osobę z zaburzeniami w rozumieniu ustawy.

Jak mówił w ustnym uzasadnieniu decyzji SN sędzia Antoni Górski, ustawa o "zaburzonych" jest tzw. ustawą specjalną. - Wprowadza kategorie osób określanych jako "stwarzające zagrożenie" - i tylko do tych kategorii się ona sprowadza. Wprowadza definicję legalną takich osób. Jednym z trzech wymogów jest, aby u takiej osoby występowały +zaburzenia psychiczne+ - i jest określony katalog tych zaburzeń: upośledzenie umysłowe, zaburzenia osobowości lub zaburzenia seksualne. Jest bezsporne, że ustawa nie wymienia tu choroby - wskazywał.

SN przyznał, że choroba psychiczna jest formą zaburzenia, ale nie wymienia jej definicja legalna z ustawy. Jak mówił sędzia Górski, poza celem terapeutycznym deklarowanym w ustawie ma ona także wymiar represyjny, ponieważ ogranicza wolność w przypadku zastosowania dozoru, bądź wręcz pozbawia wolności - w przypadku decyzji o umieszczeniu w ośrodku w Gostyninie. - Wartości konstytucyjne sprzeciwiają się stosowaniu do takiej ustawy, która zawiera elementy izolacyjne i represyjne, wykładni rozszerzającej - podkreślił.

Ustawa o postępowaniu wobec osób z zaburzeniami psychicznymi stwarzających zagrożenie życia, zdrowia lub wolności seksualnej innych osób umożliwia dyrektorowi zakładu karnego skierowanie wniosku o uznanie danej osoby za stwarzającą zagrożenie dla innych i zastosowanie wobec niej, już po odbyciu kary więzienia, nadzoru prewencyjnego lub leczenia w ośrodku zamkniętym. Wielu prawników oraz część organizacji pozarządowych uważa, że przepisy te mogą być niekonstytucyjne i naruszać zasadę niedziałania prawa wstecz. W Trybunale Konstytucyjnym na rozpoznanie oczekują wnioski prezydenta RP, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz pytania prawne sądów odnoszące się do części zapisów tej ustawy.

Reklama

Reklama

Reklama

Reklama

Strona główna INTERIA.PL

Polecamy

Dziś w Interii

Raporty specjalne