Reklama

Reklama

RPD interweniuje w sprawie filmów dla dorosłych

Zapowiedzi filmów dla dorosłych nie powinny być nadawane w sąsiedztwie programów dla dzieci - uważa rzecznik praw dziecka Marek Michalak, który zwrócił się w tej sprawie do szefa Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji Jana Dworaka. Do ministra kultury i dziedzictwa narodowego Bogdana Zdrojewskiego RPD napisał z kolei w sprawie braku procedur określania, czy film wyświetlany w kinach nadaje się do oglądania przez dzieci.

Jak napisał do szefa KRRiT RPD, docierają do niego sygnały, że stacje telewizyjne nadają programy oznaczone jako dozwolone dla widzów powyżej 16. roku życia w bezpośrednim sąsiedztwie audycji dla dzieci. Zdaniem autorów skarg, które otrzymuje rzecznik, nadawcy, chcąc zachęcić do obejrzenia filmu, pokazują jego najbardziej drastyczne fragmenty.

Reklama

"Uważam, że taka praktyka naraża małoletnich widzów na niespodziewane zetknięcie ze scenami budzącymi lęk lub wywołującymi inne - przykre dla dziecka - uczucia" - napisał RPD.

W związku z tym Michalak zwrócił się do KRRiT z pytaniem, czy przeprowadzane są systematyczne kontrole sprawdzające, czy nadawcy właściwie wywiązują się z obowiązku ochrony dzieci przed szkodliwymi treściami i prosi o zwrócenie uwagi na tę kwestię.

W myśl ustawy medialnej audycje lub inne przekazy zawierające sceny bądź treści mogące mieć negatywny wpływ na prawidłowy fizyczny, psychiczny lub moralny rozwój małoletnich mogą być rozpowszechniane wyłącznie w godz. 23-6. Przepis ten dotyczy także reklam, a zapowiedzi programów są autopromocją nadawcy, czyli rodzajem reklamy.

Kino dla dorosłych

W piśmie do ministra Zdrojewskiego RPD podkreślił z kolei, że decyzję o zaliczeniu filmu kinowego do kategorii wiekowej albo o rezygnacji z takiego zaliczenia podejmuje samodzielnie i wyłącznie dystrybutor filmu. W opinii rzecznika ta luka prawna nie służy ochronie młodych widzów przed kontaktem z treściami dla nich niestosownymi.

"Uważam, że wszyscy odwiedzający kina, a w szczególności dzieci i ich opiekunowie, powinni mieć możliwość uzyskania informacji o tym, czy dany film jest stosowny dla widzów w określonym wieku" - podkreślił RPD.

Jak poinformował, wpływa do niego wiele skarg od widzów zgłaszających "znaczące rozbieżności pomiędzy oceną, wyrażającą się w kategorii wiekowej przypisanej filmowi przez dystrybutora, a oceną jego stosowności dla dzieci dokonaną przez dorosłych widzów".

Zaznaczył, że oceny dystrybutorów zawsze są wynikiem kompromisu pomiędzy własną korzyścią materialną a niematerialnym dobrem w postaci prawidłowego rozwoju młodego widza.

"Sądzę, że jedynym środkiem zapobiegającym na przyszłość powstawaniu takich rozbieżności byłoby stworzenie prawnych i organizacyjnych warunków do tego, by przypisywanie kategorii wiekowej filmom odbywało się przy udziale na przykład niezależnych ekspertów: psychologów, pedagogów i znawców sztuki filmowej" - uznał Michalak.

W jego opinii akt prawny regulujący te kwestie mógłby opierać się częściowo na rozporządzeniu Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji w sprawie kwalifikowania audycji lub innych przekazów mogących mieć negatywny wpływ na prawidłowy rozwój dzieci.

Sytuacja w innych krajach

RPD przeanalizował też, jak te zagadnienia rozwiązane są w innych krajach UE. Np. we Francji wszystkie filmy przeznaczone do dystrybucji kinowej, reklamy i zapowiedzi wymagają wydania opinii przez Komisję Klasyfikacji Filmów Narodowego Centrum Kinematografii i Animowanego Obrazu; składa się ona m.in. z przedstawicieli przemysłu filmowego, osób zajmujących się ochroną praw dzieci oraz młodzieży od 18 do 25 lat. Na podstawie opinii komisji minister kultury może wydać zakaz oglądania filmu przez osoby poniżej 12, 16 albo 18 lat. Ze względu na pornograficzny charakter lub sceny przemocy film może zostać zaliczony do kategorii "X", co sprawia, że staje się zakazany do oglądania przez osoby poniżej 18 roku życia i podlega specjalnemu kanałowi dystrybucji.

W Niemczech obowiązuje regulacja, zgodnie z którą dzieci i młodzież mogą uczestniczyć w publicznych projekcjach filmowych tylko wtedy, gdy władze kraju związkowego (landu) albo organizacja dobrowolnej samokontroli zezwoliły, by film był dostępny dla dzieci i młodzieży. Wprowadzono tam podział na pięć kategorii wiekowych: dozwolone bez ograniczeń wiekowych, dozwolone od lat: 6, 12 bądź 16 oraz niedozwolone dla młodzieży.

W Słowacji kategoryzacji wiekowej filmu wyświetlanego w kinach dokonuje producent filmu albo jego dystrybutor. Słowacki ustawodawca ustalił dziesięć kategorii wiekowych wyróżnionych według kryterium wieku oraz celu dzieła audiowizualnego. Kryteria decydujące o zaliczeniu filmu do danej kategorii zostały określone w rozporządzeniu Ministerstwa Kultury, które sprawuje też nadzór nad przestrzeganiem przez producentów i dystrybutorów dzieł audiowizualnych obowiązku kategoryzacji wiekowej.

Na Węgrzech organem odpowiedzialnym za zaliczanie filmów do kategorii wiekowej jest Biuro Sztuki Filmowej i Sztuk Widowiskowych Urzędu Ochrony Dziedzictwa Kultury. Propozycję przypisania filmowi określonej kategorii wiekowej przedkłada biuru licząca siedem osób Komisja Kategorii Wiekowej. Na podstawie jej propozycji biuro wydaje urzędową decyzję o zaliczeniu filmu do jednej z pięciu kategorii: bez ograniczeń wieku, obejrzenie filmu przez osoby poniżej 12 roku życia polecone tylko pod nadzorem osoby dorosłej, niepolecone dla osób poniżej 16 albo 18 roku życia, tylko dla dorosłych.

RPD poprosił ministra o niezwłoczne podjęcie prac nad przygotowaniem inicjatywy ustawodawczej w zakresie procedury nadawania kategorii wiekowej filmom wyświetlanym w kinach.

MKiDN na 30 dni, by odpowiedzieć na pismo rzecznika.

Reklama

Reklama

Reklama

Reklama

Strona główna INTERIA.PL

Polecamy

Dziś w Interii

Raporty specjalne

Rekomendacje