Co to za dwa jasne punkty na niebie? Kulminacja koniunkcji Wenus i Jowisza już dziś

W astronomii koniunkcja zachodzi, kiedy dwa obiekty kosmiczne obserwowane z Ziemi znajdują się na niebie blisko siebie. Obecnie możemy podziwiać zbliżenie dwóch: Wenus i Jowisza, ale koniunkcja nie musi wcale dotyczyć planet.

Astronomowie obserwują koniunkcje księżyców, asteroid i gwiazd. Często koniunkcje zachodzą między różnymi obiektami, np. Słońcem i Merkurym czy Księżycem i Marsem. Jak dokładniej wyjaśnia astronom i prezenter BBC, Pete Lawrence:

Część koniunkcji można obserwować tylko za pomocą potężnych teleskopów, jednak wiele możemy dostrzec nawet gołym okiem. Właśnie takim zjawiskiem jest koniunkcja Jowisza i Wenus, która przy odrobinie współpracy ze strony chmur pozwoli nam podziwiać ten spektakl na nocnym niebie.

Już od kilku dni możemy podziwiać zbliżanie się do siebie obu planet. W ostatnim tygodniu lutego mogliśmy dostrzec Jowisza i Wenus w towarzystwie jeszcze jednego kosmicznego obiektu, naszego Księżyca. Takie widoki podziwiali mieszkańcy Malediwów:

Dla obserwatora z Ziemi Jowisz i Wenus znajdą się najbliżej siebie 1 marca, czyli już dzisiaj w nocy! Obie planety będzie wtedy dzieliło zaledwie 39 minut kątowych. Minuta kątowa to jednostka miary kąta płaskiego, która dzieli jeden stopień na 60 równych części.

Jutro, czyli 2 marca, Jowisz i Wenus wciąż będą bardzo blisko siebie, odległość wzrośnie do 45 minut kątowych. Wenus będzie widoczna powyżej Jowisza, sprawiając wrażenie, jakby właśnie go wyprzedzała. W kolejnych dniach planety będą się od siebie szybko oddalać. Jowisz zacznie się zniżać w stronę horyzontu, a niedługo przestanie być widoczny z Ziemi, ukrywając się za tarczą Słońca.

Z Polski koniunkcja będzie najlepiej widoczna w pierwszych godzinach po zachodzie Słońca. Jeżeli warstwa chmur nie przesłoni nocnego nieba, dwa jasne obiekty będą łatwe do zauważenia gołym okiem. Jeśli mamy lornetkę, warto po nią sięgnąć — nawet najprostsza znacznie uatrakcyjni obserwację.

Koniunkcji Wenus i Jowisza powinniśmy wypatrywać na zachodnim niebie. Dzisiejszej nocy wyżej w parze będzie znajdować się Wenus. Będzie też jaśniejsza. Jej wielkość gwiazdowa (magnitudo) wynosi około -4,2^m, średnia dla Jowisza to -2^m. W skali używanej do określania blasku obiektów astronomicznych wartość 0 jest już zauważalna gołym okiem — im niższa wartość, tym jaśniejszy obiekt. Dla porównania magnitudo Księżyca w pełni wynosi -12,71^m, a Słońca -26,74^m.

Koniunkcja Jowisza i Wenus nie jest wcale rzadkim zjawiskiem. Różnica między ich orbitami pozwala na obserwowanie z Ziemi obu planet w niedalekim położeniu co około 13 miesięcy. Rok na Wenus trwa 225 dni, Jowiszowi okrążenie Słońca zajmuje prawie 12 lat.

Jeżeli chodzi o pozostałe koniunkcje, między różnymi obiektami możemy je obserwować praktycznie bez przerwy, jednak:

• nie wszystkie są widoczne gołym okiem;
• część koniunkcji nie jest widoczna z Polski.

Czytaj również: Kluczem do superzielonej Ziemi może być... Jowisz

Niecały miesiąc temu mogliśmy obserwować zbliżenie Księżyca i Marsa, na kolejną okazję do obserwacji tej pary wystarczy poczekać zaledwie 30 dni. W tym samym czasie z innych rejonów Ziemi będzie można podziwiać razem Wenus i Urana. 16 kwietnia z Polski będzie widoczna koniunkcja Księżyca i Saturna.

Astronomowie wyróżniają jeden szczególny rodzaj zbliżenia nazywany wielką koniunkcją. Tym terminem określa się bliskie położenie na niebie dwóch gazowych olbrzymów, najbardziej spektakularne są wielkie koniunkcje Jowisza i Saturna. Niestety, na to wydarzenie poczekamy aż do 2040 roku.

Czytaj także:

Zorza polarna widoczna z Polski. Tym razem nie tylko nad Bałtykiem!

Artemis 1. Człowiek na Księżycu czy gigantyczne marnotrawstwo pieniędzy?

Badacze znaleźli bliźniaka Drogi Mlecznej. Jest od niej młodszy o kilka miliardów lat