Tragiczna sytuacja w polskich sadach. "Straty sięgają nawet 100 proc."

Minister rolnictwa Stefan Krajewski odwiedził w piątek sad w Zakrzowie w związku z przymrozkami, które, przechodząc przez Polskę w ostatnim tygodniu, wyrządziły duże straty w sadach.

Krajewski zapowiedział wsparcie dla rolników, na które MRiRW zabezpieczyło pieniądze w swoim budżecie. Wyraził nadzieję, że od poniedziałku wojewodowie zaczną powoływać komisje do szacowania strat. 

- We wszystkich samorządach będą komisje tak, żeby jak najszybciej oszacować poziom strat i móc wystąpić wzorem lat ubiegłych do Komisji Europejskiej o nadzwyczajną pomoc - powiedział.

Krajewski zapowiedział, że będzie wymagał od swoich współpracowników "jak najszybszego działania", żeby "pomoc możliwie jak najszybciej popłynęła i dotarła w sposób sprawiedliwy w pierwszej kolejności do tych, w których gospodarstwach te straty są największe".

- W niektórych gospodarstwach możemy mówić o stratach stuprocentowych - stwierdził minister. Szef resortu rolnictwa został zapytany o kwestię ubezpieczeń sadowników, którzy zwrócili uwagę, że mają obowiązek ubezpieczania upraw, ale firmy ubezpieczeniowe nie chcą tego robić. 

Zaproponowali utworzenie funduszu składkowego, który miałby być zasilany z opłat obszarowych. Krajewski przyznał, że potrzeba rozwiązania systemowego, które musi znaleźć poparcie na poziomie rządowym i parlamentarnym. - Na pewno przygotujemy takie rozwiązanie w tym roku - zapowiedział.

Polityk do trudnej sytuacji polskich rolników odniósł się także w mediach społecznościowych.

"Trudna sytuacja w polskich sadach po ekstremalnych przymrozkach wymaga zdecydowanej postawy państwa, a nie taniej polityki i pustych obietnic opozycji. My wdrażamy szybkie działania zaradcze i uruchamiamy mechanizmy kryzysowe, a jednocześnie przygotowujemy rozwiązania systemowe" - napisał

Jak dodał, "odpowiedzialność za bezpieczeństwo żywnościowe to nasz priorytet". "Polski rząd nie zostawi rolników samych" - dodał.

Europoseł PSL Krzysztof Hetman poinformował, że w czwartek rozmawiał z przedstawicielami Komisji Europejskiej na temat wsparcia rolników z budżetu unijnego.

- Jest taka rezerwa przewidziana na tego typu sytuacje nieszczęśliwe w wysokości 480 mln euro, dlatego tak szalenie ważne jest, żeby jak najszybciej dokonać oceny skutków przymrozków - powiedział.

Wicewojewoda lubelski Andrzej Maj zadeklarował, że straty będą szacowane szybko, żeby "jak najszybciej sformułować wniosek do Komisji Europejskiej".

- To co nas spotkało przez ostatnie trzy noce to ogromna tragedia - powiedział sadownik Marcin Gazda, którego 26-hektarowe gospodarstwo wizytował minister. Rolnik przyznał, że pierwsza zimna noc z temperaturą do -4 st. C zaskoczyła sadowników już w ubiegłym tygodniu. Jednak najgorsze - w jego ocenie - były trzy noce w tym tygodniu, kiedy mróz wyniósł nawet -10 st. C.

Gazda powiedział, że gospodarze palili ogniska, żeby uchronić rośliny przed zimnem. Nie zapobiegło to jednak stratom wśród jabłoni, które w swoim sadzie oszacował na 90-100 proc.

- To jest trzeci rok strat. Dla sadownictwa to jest katastrofa - zaznaczył. Ostateczne skutki ostatnich przymrozków rolnik ma poznać w czerwcu, kiedy u jabłoni występuje tzw. opad.

Prezes Związku Sadowników RP, poseł Mirosław Maliszewski powiedział w środę, że to, co się dzieje obecnie w sadach - to "armageddon". Jest to jedna z największych klęsk przymrozkowych w ostatnich latach. Przymrozki trwają już od trzech dni, ma być jeszcze zimna kolejna noc - zaznaczył poseł.

MRiRW komunikowało w środę, że w ubiegłym roku do rolników trafiło rekordowe wsparcie z powodu klęsk żywiołowych.

39 mln zł otrzymali rolnicy poszkodowani w powodzi w 2024 r.; 36 mln zł - producenci rolni z Żuław; 205 mln zł trafiło do producentów rolnych w związku ze szkodami spowodowanymi suszą w 2024 r., zaś 408 mln zł dostali rolnicy, którzy ponieśli w 2025 r. szkody w wyniku przymrozków wiosennych, powodzi, gradu, deszczu nawalnego i huraganu.