Startuje nowy system zapisów do lekarza. Wejdzie w życie 1 stycznia

Centralna e-rejestracja rusza 1 stycznia 2026 r. jako nowy, ogólnopolski system zapisów na wybrane świadczenia w ramach NFZ. Na starcie obejmie pierwszorazowe wizyty u kardiologa oraz badania profilaktyczne - mammografię i cytologię - czyli te obszary, które od sierpnia 2024 r. były testowane w pilotażu.

Zmiana wynika z ustawy z 26 września 2025 r., podpisanej przez prezydenta na początku listopada, a jej harmonogram zakłada stopniowe poszerzanie zakresu: w drugiej połowie 2026 r. dołączą kolejne specjalności (m.in. choroby naczyń, zakaźne, endokrynologia czy nefrologia), a do końca 2029 r. system ma objąć całą ambulatoryjną opiekę specjalistyczną.

Istota reformy polega na odejściu od rozproszonych kolejek prowadzonych oddzielnie przez każdą poradnię. Dotąd pacjent szukał wolnego terminu sam, najczęściej telefonicznie, a NFZ jedynie zbierał informacje o czasie oczekiwania, nie wpływając na to, gdzie i kiedy trafiają chorzy.

Teraz w systemie pojawi się centralny wykaz oczekujących, czyli wirtualna "poczekalnia", w której wskazuje się preferowaną lokalizację, zakres świadczenia oraz akceptowalne ramy czasowe.

Mechanizm ma automatycznie dopasować zgłoszenie do najbliższego dostępnego terminu u dowolnego świadczeniodawcy spełniającego kryteria, a następnie potwierdzić zapis powiadomieniem w systemie e-zdrowie i SMS-em na tydzień oraz dobę przed wizytą.

Równolegle zmienia się sposób kontaktu z rejestracją, choć tradycyjne zapisy w placówce wciąż będą możliwe. Nowe wizyty pierwszorazowe u kardiologa oraz mammografię i cytologię będzie można umawiać przez Internetowe Konto Pacjenta na pacjent.gov.pl i aplikację mojeIKP, z możliwością samodzielnej zmiany lub odwołania terminu, podczas gdy wizyty kontrolne nadal mają być ustalane bezpośrednio w poradni.

Jeśli placówka nie zintegruje się z CeR, NFZ od czerwca może wstrzymać płatności, co ma wymusić powszechne stosowanie nowych zasad i ujednolicić kolejki w całym kraju.

Wprowadzenie centralnej e-rejestracji następuje w momencie, gdy sytuacja finansowa NFZ staje się jednym z kluczowych problemów systemu ochrony zdrowia. Jesienią 2025 r. Fundusz sygnalizował niedobór środków sięgający około 14 mld zł, co skutkowało informacjami o ograniczaniu planowych przyjęć w części szpitali.

Prognozy Ministerstwa Zdrowia na 2026 r. są jeszcze bardziej niepokojące - luka finansowa może wzrosnąć do 23 mld zł, głównie z powodu rosnących kosztów pracy, energii i leków, a także zwiększenia liczby świadczeń realizowanych bez limitów.

Rząd Donalda Tuska reagował na narastające braki w budżecie NFZ decyzjami podjętymi w drugiej połowie 2025 r. Najważniejsza z nich to przyjęta 19 listopada nowelizacja ustawy o Funduszu Medycznym, która w trybie pilnym umożliwia m.in. przekazanie do NFZ 3,6 mld zł na pokrycie świadczeń ponadlimitowych dla dzieci i młodzieży.

Jednocześnie projekt przewiduje zwiększenie wpłat na Fundusz Medyczny w latach 2025-2029 oraz utworzenie nowych subfunduszy. Głos w sprawie zabrał także prezydent, który rozważa zwołanie Rady Gabinetowej i wskazuje na konieczność szerokiej debaty o rosnącym zadłużeniu szpitali oraz ogólnej kondycji systemu ochrony zdrowia.

Choć centralna e-rejestracja ma uporządkować listy oczekujących i lepiej wykorzystywać dostępne terminy, jej wprowadzenie nie rozwiązuje problemu realnej przepustowości systemu. Brak finansowania może powstrzymywać NFZ przed zwiększaniem kontraktów, a w skrajnych przypadkach prowadzić do odkładania części rozliczeń na kolejne lata, co oznacza dłuższe kolejki.

Jednocześnie rząd liczy na większe wpływy ze składki zdrowotnej: w 2026 r. minimalna składka dla przedsiębiorców wzrośnie do około 432 zł miesięcznie, czyli o ponad jedną trzecią w porównaniu z 2025 r.