Reklama

Reklama

Rok rządów Morawieckiego. Jak idzie realizacja obietnic?

Rok temu, w trakcie expose nowy premier złożył szereg obietnic. Zapowiedział m.in. podniesienie nakładów na służbę zdrowia, walkę z rozprzestrzeniającym się wirusem ASF, czy działania na rzecz poprawy jakości powietrza. Jak idzie realizacja tych obietnic? Czy rząd Mateusza Morawieckiego wywiązuje się ze swoich zobowiązań?

11 grudnia 2017 roku Mateusz Morawiecki został desygnowany na premiera. Dzień później premier wygłosił w Sejmie expose, w którym  nakreślił główne kierunki działań swojego rządu, składając jednocześnie szereg obietnic. Część stanowiła kontynuację obietnic składanych jeszcze przez rząd Beaty Szydło. Pojawiły się jednak również nowe deklaracje. Co z ich realizacją? Temu przyjrzeli się analitycy Stowarzyszenia Demagog.  

Centralny Port Komunikacyjny

Cyt. z expose premiera: "Dlatego kładziemy akcenty na strategie zbiorowe, na Polskę wielkich projektów i jedną z takich strategii jest budowa Centralnego Portu Komunikacyjnego "Portu Solidarność". To kluczowy element strategii rozwoju, strategii rozwoju transportu w Polsce."

Reklama

Status: W trakcie realizacji

Jak przypominają analitycy Demagoga, Mateusz Morawiecki kontynuuje założenia przyjęte jeszcze przez gabinet Beaty Szydło.

Obiekt wraz z towarzyszącą infrastrukturą drogową i kolejową ma kosztować ok. 30-35 mld zł. Do końca 2019 r. mają trwać prace przygotowawcze, a sam port ma być budowany przez kolejne 8 lat, do 2027 r.

Celem budowy Centralnego Portu Komunikacyjnego jest przesunięcie ruchu cywilnego z Lotniska Chopina.

Koncepcja budowy Centralnego Portu Komunikacyjnego przeszła całą drogę legislacyjną. 10 maja 2018 roku Sejm uchwalił ustawę o Centralnym Porcie Komunikacyjnym, którą następnie podpisał prezydent Andrzej Duda.

Oficjalna strona internetowa inwestycji podaje więcej informacji dotyczących terminów: do połowy 2019 r. będzie znany wstępny plan lotniska; w 2019 r. nastąpi rezerwacja obszaru inwestycji, a więc oficjalne wyznaczanie terenu dla dwóch potencjalnych lokalizacji CPK; do końca 2019 r. wyznaczono mieszkańcom terenów inwestycji czas na negocjacje i sprzedaż, wybór nieruchomości zastępczych oraz zmianę miejsca zamieszkania.

6 proc. PKB na służbę zdrowia

Cyt. z expose: "Pierwszym arcyważnym zadaniem jest służba zdrowia. Nie ma godnego życia bez sprawnej opieki zdrowotnej, dlatego doprowadzimy do skokowego wzrostu wydatków na służbę zdrowia do poziomu  6 proc. PKB w ciągu najbliższych kilku lat".

Status: W trakcie realizacji

Kwestia zwiększenia nakładów na służbę zdrowia była jednym z głównych tematów debaty pod koniec ubiegłego roku. Wiązało się to z trwającym od 2 października protestem lekarzy rezydentów, którego jednym z głównych postulatów było zwiększenie nakładów na ochronę zdrowia do poziomu nie niższego niż 6,8 PKB w przeciągu trzech lat.

Analitycy demagoga przypominają, że jeszcze za kadencji rządu Beaty Szydło uchwalona została ustawa z dnia 24 listopada 2017 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Zgodnie z przyjętymi wówczas przepisami, środki przeznaczane na ochronę zdrowia miały stopniowo wzrastać, tak by w 2025 roku osiągnąć próg 6 proc. PKB.

8 lutego 2018 roku podpisane zostało Porozumienie Ministra Zdrowia z Porozumieniem Rezydentów Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Lekarzy, którego jednym z postanowień było przyspieszenie procesu wzrostu nakładów na służbę zdrowia. Zgodnie z nim, minister zdrowia Łukasz Szumowski zobowiązał się do podjęcia działań mających na celu osiągnięcie poziomu 6 proc. PKB na służbę zdrowia nie później niż do 1 stycznia 2024 r., a więc o rok wcześniej, niż zakładała to listopadowa nowelizacja.

Ministerstwo zdrowia przygotowało odpowiednią nowelizację. Została ona jednak skrytykowana przez Naczelną Radę Lekarską jako nie w pełni realizująca postanowienia przyjętego porozumienia. NRL wskazała, że porozumienie wyraźnie określało jakie  środki  wlicza  się  do  odsetka  PKB  wydatkowanego  na  ochronę zdrowia. Nie było tam dwóch pozycji: odpisu dla Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji oraz kosztów ujętych w planie finansowym Funduszu Rozwiązywania Problemów Hazardowych, które ostatecznie zostały ujęte w nowelizacji. Dodanie tych pozycji sprawi, że w efekcie mniejszy niż przewidywano realny procent PKB trafi na realizację świadczeń zdrowotnych" - argumentowała Naczelna Izba Lekarska.

W związku z niewłaściwym, w ocenie NRL, sposobem wyliczania nakładów na służbę zdrowia, Naczelna Izba Lekarska zgłosiła swoje poprawki do projektu nowelizacji ustawy. Poprawki te, pomimo pozytywnej rekomendacji ze strony sejmowej Komisji Zdrowia, zostały odrzucone w głosowaniu sejmowym. W reakcji na odrzucenie poprawek, Porozumienie Rezydentów OZZL opublikowało oświadczenie, w którym stwierdziło, że "minister zdrowia i rząd PiS zerwali porozumienie z lekarzami".

Ustawa z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw, która skróciła tempo dojścia do poziomu 6 proc. PKB na służbę zdrowia weszła w życie 24 sierpnia 2018 roku.

Konstytucja Biznesu

Cyt. z expose: "Wkrótce zostanie przedstawiony cały pakiet ustaw upraszczających życie gospodarcze, z Konstytucją Biznesu na czele."

Status: Zrealizowana

Uchwalenie Konstytucji Biznesu było jedną ze sztandarowych obietnic rządu Prawa i Sprawiedliwości w dziedzinie polityki gospodarczej jeszcze w okresie kadencji premier Beaty Szydło.

Za jej realizację odpowiadał Mateusz Morawiecki jako ówczesny wicepremier, minister finansów i rozwoju. Już jako premier powtórzył on obietnicę wprowadzenia Konstytucji Biznesu podczas swojego expose.

Na określenie "Konstytucja Biznesu" składa się pakiet ustaw, których celem jest zreformowanie i uproszczenie przepisów dotyczących prowadzenia działalności. Pakiet ustaw uchwalono 6 marca 2018 roku.

Konstytucja dla Biznesu wprowadziła m.in. następujące zmiany:

Wprowadzenie zasady - co nie jest prawem zabronione, jest dozwolone. Co oznacza, że przedsiębiorca może prowadzić biznes w sposób wolny, jeśli nie łamie wskazanych wyraźnie w prawie zakazów lub ograniczeń.

Domniemanie uczciwości przedsiębiorcy - przedsiębiorca nie musi udowadniać swojej uczciwości, wątpliwości co do okoliczności konkretnej sprawy będą rozstrzygane na korzyść przedsiębiorcy.

Przyjazna interpretacja przepisów - niejasne przepisy będą rozstrzygane na korzyść przedsiębiorców.

Zasada proporcjonalności - urząd nie może nakładać na przedsiębiorcę nieuzasadnionych obciążeń, np. nie będzie mógł żądać dokumentów, którymi już dysponuje.

Powołanie Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców. Rzecznik będzie mógł np. wnioskować do ministrów o wydanie objaśnień najbardziej skomplikowanych przepisów i interweniować w sprawie łamania prawa przedsiębiorców.

Wprowadzenie nowej ulgi w składkach ZUS dla nowych firm. Początkujący przedsiębiorcy mogą być zwolnieni ze składek na ubezpieczenia społeczne przez pierwsze 6 miesięcy działalności.

Gazociąg do Norwegii

Cyt. z expose premiera: "Innym celem, aktualnym 10 lat temu i aktualnym cały czas, jest dzisiaj budowa połączeń gazowych do Norwegii."

Status: W trakcie realizacji

Pierwsze pomysły budowy połączenia gazowego, dzięki któremu można by było przesyłać gaz z Norwegii do Polski sięgają aż 2001 roku i rządów Jerzego Buzka. 24 marca 2001 r. w Norwegii prezesi trzech firm gazowniczych: duńskiego DONG, norweskiego STATOIL oraz Polskiego górnictwa Naftowego i Gazownictwa S.A. podpisali protokół o wspólnej realizacji dostaw duńskiego i norweskiego gazu do Polski oraz budowy gazociągu BalticPipe. DONG i PGNiG S.A. uzgodniły wówczas utworzenie konsorcjum, które ma zbudować i eksploatować gazociąg BalticPipe z duńskiej Zelandii do polskiego wybrzeża Morza Bałtyckiego.

3 września 2001 r. w Oslo przedstawiciele Zarządów Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa S.A. oraz firm norweskich podpisali długoletni kontrakt handlowy. Dotyczył on dostaw 74 mld m3 gazu ziemnego do Polski w latach 2008-2024. Planowane było rozpoczęcie dostaw od 2,5 mld m3. w 2008 r. i stopniowe ich zwiększanie do 5 mld m3. od 2011 r.

Dwa lata później, za rządów Leszka Millera, doszło do anulowania polsko-norweskiego porozumienia. Uzasadniono, że nie udało się spełnić założeń ekonomicznych przedsięwzięcia.

Do idei Korytarza Bałtyckiego powrócono w 2007 roku. 2 maja 2007 r. podpisane zostało porozumienie pomiędzy PGNiG SA oraz Energinet.dk, którego celem była realizacja projektu bezpośredniego gazociągu pomiędzy Polską i Danią. 20 czerwca 2007 r. PGNiG SA przystąpiło i objęło nieodpłatnie 15 proc. udziałów w Konsorcjum SKANLED budującym gazociąg z Karsto w Norwegii do Szwecji i Danii. Dwa lata później projekt budowy gazociągu Skanled został jednak zawieszony.

Uczestnicy konsorcjum w dniu 29 kwietnia 2009 roku podjęli decyzję o zawieszeniu realizacji tego przedsięwzięcia.

Do intensyfikacji prac nad projektem Baltic Pipe doszło w wyniku działań ze strony Federacji Rosyjskiej, które strona polska uznała za zagrażające bezpieczeństwu energetycznemu kraju. Chodzi tu przede wszystkim o aneksję Krymu i rosyjskie zaangażowanie w wojnę na Donbasie, a także projekt budowy gazociągu Nord Stream 2.

30 listopada 2018 r. operatorzy systemów przesyłowych Polski i Danii - GAZ-SYSTEM i Energinet zgodzili się wspólnie zrealizować projekt Baltic Pipe. Rurociąg umożliwi dostawy gazu ziemnego z Norwegii, przez Danię, do Polski i innych krajów w regionie, jak również dostawy gazu z kierunku Polski do Danii i Szwecji.

Obustronne podjęcie pozytywnych decyzji inwestycyjnych oznacza, że spółki Energinet i GAZ-SYSTEM zobowiązały się do budowy gazociągu o łącznej długości 900 km na lądzie i na dnie morza. Baltic Pipe będzie przebiegał przez terytoria trzech krajów - Danii, Szwecji oraz Polski - a przesył gazu rozpocznie się w październiku 2022 roku.

Walka z ASF

Cyt. z expose: "Afrykański pomór świń to ogromne zagrożenie dla hodowli trzody chlewnej. Ta choroba, idąca od wschodu, która pustoszy Europę Środkową, przekroczyła już linię Wisły. Dlatego będziemy wzmacniać, wdrażać takie środki, aby ograniczyć jej rozprzestrzenianie się, aby ją zwalczyć."

Status: W trakcie realizacji

Afrykański pomór świń (African Swine Fever - ASF) to szybko szerząca się, zakaźna choroba wirusowa, na którą podatne są świnie domowe, świniodziki oraz dziki.

Rząd Mateusza Morawieckiego, a dokładniej - Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi przyjął 24 stycznia 2018 roku. Rozporządzenie w sprawie wprowadzenia w 2018 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej "Programu mającego na celu wczesne wykrycie zakażeń wirusem wywołującym afrykański pomór świń i poszerzenie wiedzy na temat tej choroby oraz jej zwalczanie", które reguluje kwestie związane z monitoringiem sytuacji ASF w Polsce.

9 lutego 2018 r. przyjęto nowelizację rozporządzenia w sprawie środków podejmowanych w związku z wystąpieniem afrykańskiego pomoru świń.

"Wprowadzona nowelizacja rozporządzenia była konieczna ze względu na zagrożenie dalszego szerzenia się choroby na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wystąpienie choroby na danym terenie powoduje restrykcje i wiąże się z koniecznością likwidacji zakażonych stad, co z kolei pociąga za sobą skutki ekonomiczne i społeczne. Dlatego konieczne jest zabezpieczenie gospodarstw przed ewentualnym przeniesieniem wirusa ASF" - uzasadniał wówczas minister Krzysztof Jurgiel.

19 czerwca Andrzej Duda odwołał  Jurgiela ze stanowiska. Nowym ministrem został Jan Krzysztof Ardanowski, który zapowiedział po podjęcie nowego kierunku działań w zakresie walki z ASF. 19 lipca ogłosił, że resort rezygnuje z planów budowy płotu na wschodniej granicy, który miałby chronić przed przedostawaniem się na terytorium Polski zarażonych dzików. Jego budowę zapowiadał Krzysztof Jurgiel. Środki, które miały być przeznaczone na konstrukcję zapory, zgodnie z zapowiedzią ministra Ardanowskiego mają pójśc na działania bioasekuracyjne.

Zgodnie z najnowszymi Komunikatami Głównego Lekarza Weterynarii, w Polsce odnotowano jak  do tej pory 213 ognisk ASF (z czego 109 ognisk w samym 2018 roku). Według danych Głównego Inspektoratu Weterynarii, liczba przypadków zwierząt zarażonych ASF wyniosła już 3090.

Liczne przypadki odnotowano w województwie mazowieckim, również na terenach przekraczających linię Wisły.

Pozostałe obietnice

Analitycy Demagoga przyjrzeli się także następującym obietnicom złożonym w trakcie expose Mateusza Morawieckiego: uruchomieniu Narodowego Instytutu Onkologii i Narodowego Programu Zdrowia, realizacji programu walki ze smogiem oraz programu "Przyjazna Polska", budowie tunelu do Świnoujścia, a także dróg Via Carpatia w Polsce wschodniej oraz S3, S7, A1.

Jak wypada realizacja tych obietnic można przeczytać w raporcie "Rok rządów Morawieckiego". W raporcie zawarto także szczegółowe informacje na temat metodologii, jaką przyjęli analitycy Demagoga, dokonując oceny realizacji obietnic.

***

Porozumienie o współpracy redaktorskiej ze stowarzyszeniem Demagog. Publikujemy "factcheckingowe" materiały Stowarzyszenia.

Demagog

Reklama

Reklama

Reklama

Strona główna INTERIA.PL

Polecamy