- Ekstremalne upały nie są już zagrożeniem przyszłości. Są naszą rzeczywistością. Stają się coraz bardziej niebezpieczne. Jeśli nie podejmiemy działań, by chronić ludzi i zająć się przyczynami kryzysu, skutki będą jeszcze bardziej tragiczne - powiedział niedawno António Guterres.
Ostatnie tygodnie udowadniają nam dobitnie, że słowa sekretarza generalnego ONZ dotyczą nie tylko południa Europy.
Początek sierpnia przywitał Polskę iście tropikalną aurą. We wtorek w niemal całej Polsce temperatury przekroczyły 30 st. C.
W środę termometry w większości kraju przekroczą 30 st. C, a najgoręcej będzie na Podkarpaciu i Lubelszczyźnie - tam termometry mogą wskazać nawet 38-39 st. C.
Fala upałów w Polsce. Rekord w Słubicach
To nie pierwsza fala upałów w tym roku w Polsce. Z wysokimi temperaturami zmagaliśmy się już na początku wakacji. 28 czerwca w Słubicach stacja IMGW-PIB odnotowała rekordowe 40,5 st. C.
To, że taka temperatura wystąpiła już w czerwcu, było zaskoczeniem dla klimatologa Rafała Maszewskiego. - Obserwując wcześniej temperatury rzędu 40 stopni C w Europie Zachodniej, spodziewałem się, że to tylko kwestia czasu, aż taka wartość wystąpi w Polsce - mówi Interii.
Z kolei prof. UAM dr hab. Arkadiusz M. Tomczyk uważa, że przekroczenia progu 40 st. C w drugiej połowie czerwca "nie można uznać za sytuację normalną".
Zobacz również:
- Warto zaznaczyć, że czerwiec nie jest z reguły najcieplejszym miesiącem letnim w Polsce. Tak wysokie wartości należy uznawać za anomalię, aczkolwiek musimy przyzwyczajać się, że w kolejnych latach, niestety, mogą one być przekraczane - mówi klimatolog.
Prawdopodobieństwo wystąpienia wysokich wartości temperatur rośnie od lat wraz ze zmianami klimatycznymi i nagrzewaniem się oceanów.
- Niestety w kolejnych latach można spodziewać się następnych rekordowych wartości temperatury powietrza latem - mówi prof. UAM Tomczyk.
Dla porównania wskazuje na wartości temperatury w latach 70., czy 80. XX wieku. - Stosunkowo rzadko notowane były w Polsce wartości temperatury powietrza przekraczające 30 st. C, a w kolejnych latach XXI wieku coraz częściej mamy wartości przekraczające nawet próg 35 st. C - podkreśla ekspert.
Prof. Tomczyk przypomina jednocześnie, że choć dla organizmu człowieka istotna jest maksymalna temperatura powietrza, a więc temperatura w ciągu dnia, ważniejsza jest temperatura minimalna, tj. ta notowana w nocy.
- Niekorzystne warunki dla naszego organizmu to utrzymywanie się temperatury powietrza nocą powyżej 20 st. C, a więc noce tropikalne - wyjaśnia. Stanowią one duże obciążenie dla naszych organizmów.
Upały i ekstremalne zjawiska pogodowe
Fale upałów w Polsce nie są czymś nowym, ale, jak zaznacza prof. UAM Tomczyk, "w ostatnich dziesięcioleciach nie tylko coraz częściej występują, ale są coraz intensywniejsze".
- Prognozy jednoznacznie wskazują, że do końca XXI wieku będziemy obserwować systematyczny wzrost dni upalnych, co przełoży się na coraz częstsze występowanie fal upałów. Zmiany te będą dotyczyć szczególnie południowych, a także centralnych regionów naszego kraju - mówi.
Zobacz również:
Razem z wysokimi wartościami temperaturami coraz częściej obserwujemy w Polsce ekstremalne zjawiska pogodowe, takie jak nagłe burze czy silne wiatry.
Oczywiście występowały one w naszym kraju już wcześniej. - Jednak coraz rzadziej obserwujemy zwykłe, łagodne letnie burze; obecnie stają się one gwałtowne i niebezpieczne - mówi Rafał Maszewski.
Wynika to z prostych praw fizyki: cieplejsze powietrze zatrzymuje więcej wilgoci, co napędza gwałtowne burze i ulewy.
- Energia się rozładowuje, powodując często większe szkody niż dawniej - dodaje Maszewski.
- Musimy się przyzwyczaić.
Anna Nicz
Chcesz porozmawiać z autorką? Napisz: anna.nicz@firma.interia.pl
