Pierwszy raz taka ulga w PIT. Dotyczy żołnierzy Wojsk Obrony Terytorialnej

Ulga podatkowa za zatrudnianie żołnierza Wojsk Obrony Terytorialnej lub Aktywnej Rezerwy została zaprojektowana jako instrument wsparcia dla pracodawców. Polega na odliczeniu od podstawy opodatkowania określonej kwoty, zależnej od stażu nieprzerwanej służby zatrudnionego pracownika, co obniża dochód podlegający opodatkowaniu w PIT lub CIT.

Rozwiązanie wprowadzono ustawą z 1 października 2024 r., a obowiązuje ono dla dochodów uzyskanych od 1 stycznia 2025 r., co oznacza, że po raz pierwszy znajduje zastosowanie w rozliczeniach składanych w 2026 roku. Podstawę materialnoprawną odliczenia stanowią art. 26he ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 18eg ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Warunki skorzystania z preferencji zostały sformułowane w sposób jednoznaczny i możliwy do weryfikacji na podstawie dokumentacji kadrowej. Zatrudnienie musi nastąpić w ramach stosunku pracy, a wynagrodzenie określone w umowie nie może być niższe niż minimalne wynagrodzenie za pracę obowiązujące w danym okresie, co wymaga odniesienia do aktualnych stawek w trakcie roku podatkowego.

Wysokość odliczenia jest powiązana z pełnymi latami nieprzerwanej służby wojskowej i ustalana na dzień 31 grudnia roku podatkowego albo na ostatni dzień zatrudnienia w danym roku.

Kwoty bazowe wynoszą od 12 000 zł po co najmniej roku służby do 24 000 zł po pięciu latach, a odliczenie przysługuje odrębnie na każdego pracownika spełniającego ustawowe kryteria. W przypadku zatrudnienia przez część roku stosuje się proporcję jednej dwunastej właściwej kwoty za każdy pełny miesiąc kalendarzowy zatrudnienia.

Dodatkowo przewidziano możliwość zwiększenia odliczenia poprzez zastosowanie współczynników, w tym 1,5 dla mikro i małych przedsiębiorców oraz 1,2 dla podmiotów zatrudniających co najmniej pięciu pracowników przez cały rok podatkowy.

Służba w Wojskach Obrony Terytorialnej różni się od zawodowej służby wojskowej przede wszystkim modelem organizacyjnym, który pozwala łączyć mundur z pracą etatową lub studiami.

Trzonem są szkolenia rotacyjne, zazwyczaj realizowane w weekendy, oraz okresowa dyspozycyjność w sytuacjach kryzysowych. System wynagrodzeń składa się z dziennych stawek za dni ćwiczeń oraz dodatków związanych z gotowością, co oznacza, że miesięczne wpływy zależą od liczby dni służby i stopnia wojskowego.

Dla przykładu stawka dla szeregowego w terytorialnej służbie wojskowej wynosi obecnie około 169 zł za dzień ćwiczeń, a dodatkowo przysługuje stały dodatek za gotowość bojową, określony procentowo w odniesieniu do najniższego uposażenia zasadniczego żołnierza zawodowego.

Znaczenie mają również rozwiązania prawne regulujące relację między żołnierzem a pracodawcą. Ustawa o obronie Ojczyzny przewiduje ochronę stosunku pracy osoby powołanej do terytorialnej służby wojskowej, ograniczając możliwość rozwiązania umowy w określonych sytuacjach.

Na czas ćwiczeń lub szkoleń pracownik może korzystać z urlopu bezpłatnego udzielanego obligatoryjnie na wniosek, co porządkuje kwestie organizacyjne po stronie firmy. Żołnierzom przysługują też ustawowe ulgi w publicznym transporcie zbiorowym oraz zwrot kosztów dojazdu na ćwiczenia.

Trzeci wymiar opłacalności dotyczy rozwoju kompetencji i możliwości dalszej kariery wojskowej. Służba w WOT obejmuje szkolenia podstawowe i specjalistyczne, w tym kursy z zakresu pierwszej pomocy, obsługi sprzętu czy kwalifikacji przydatnych także na rynku cywilnym. Po roku służby i spełnieniu wymagań formalnych żołnierz może ubiegać się o przyjęcie do zawodowej służby wojskowej z pierwszeństwem przewidzianym w przepisach.