Trzy daty wiosny. W obiegu pojawiają się różne określenia. Co oznaczają?

Wiosna astronomiczna ściśle wiąże się z położeniem Słońca względem Ziemi. Choć jej początek bywa zmienny, czasem data ta zbiega się z umowną wiosną kalendarzową.

Pierwszy dzień tej pory roku nazywamy równonocą wiosenną, ponieważ dzień i noc trwają wtedy niemal tyle samo. W 2026 roku zjawisko to przypada w piątek, 20 marca.

Astronomiczna wiosna potrwa aż do przesilenia letniego, które w 2026 roku wypada 21 czerwca. Oznacza to, że będziemy cieszyć się tą porą roku dokładnie przez 93 dni.

Ponadto pogoda również powinna być iście wiosenna przez większość czasu. Jedynie marzec może uraczyć zimniejszymi dniami. Kwiecień, maj i czerwiec, zgodnie z prognozami długoterminowymi na wiosnę, będą spokojne i nie zaskoczą nietypowymi zjawiskami.

Wiosna kalendarzowa jest niezależna od położenie Słońca względem gwiazdozbiorów. Dlatego też data ta jest taka sama w każdym roku i przypada na 21 marca. To właśnie wtedy obchodzimy także Dzień Wagarowicza.

Kalendarzowa wiosna potrwa do 22 czerwca, wtedy ustąpi miejsca latu. Łącznie to 93 dni. W tym okresie obchodzimy sporo świąt, m.in.:

• 5 kwietnia (niedziela) - Wielkanoc;
• 6 kwietnia (poniedziałek) - Poniedziałek Wielkanocny;
• 1 maja (piątek) - Święto Pracy;
• 3 maja (niedziela) - Święto Konstytucji 3 Maja;
• 24 maja (niedziela) - Zesłanie Ducha Świętego (Zielone Świątki);
• 4 czerwca (czwartek) - Boże Ciało.

Wiosna kalendarzowa i astronomiczna to pojęcia powszechnie znane, jednak poza nimi wyróżniamy również trzecią - meteorologiczną.

Trwa ona od 1 marca do 31 maja i służy przede wszystkim potrzebom klimatologów. To właśnie w tym wyznaczonym czasie eksperci gromadzą niezbędne dane statystyczne.

Podział na wiosnę meteorologiczną pozwala na porównywanie pełnych miesięcy (marca, kwietnia i maja) rok do roku. Na tej podstawie specjaliści analizują trendy dotyczące m.in. średnich temperatur oraz sumy opadów.

Równonoc wiosenna była jednym z najważniejszych świąt dla naszych przodków. To właśnie wtedy żegnano zimę i witano wiosnę - cieszono się czasem poprzedzający zbiory i ziemią budzącą się do życia. Mocy nabierały rozmaite rytuały. Najpopularniejszym, który przetrwał do dziś, było topienie kukły Marzanny - bogini zimy, śmierci oraz odrodzenia.

Tradycyjnie wrzucało się ją do rzeki lub jeziora. Kukłę formowano z siana lub słomy, często ubierano ją w jasną odzież i dodawano ozdoby. Słowianie obchodzili w tym czasie Jare Gody, podczas których celebrowano boga Jaryłę - były to kilkudniowe obrzędy wypełnione rozmaitymi rytuałami.

Gospodynie przynosiły do domów gałązki, dokładnie sprzątano domy (stąd też popularne "wiosenne porządki"), unikano kłótni, zawiązywano czerwone wstążki i wiele innych.