W skrócie
- Iran domaga się zakończenia blokady portów, wycofania sił USA z regionu i wypłaty odszkodowań za szkody wojenne w zamian za ponowne pełne otwarcie cieśniny Ormuz.
- Teheran, otwiera się w nowym oknie uzależnia otwarcie cieśniny od spełnienia warunków przez Stany Zjednoczone oraz kontynuuje ataki na statki, które oskarża o omijanie wyznaczonej przez siebie trasy.
- Negocjacje dotyczące żeglugi w cieśninie Ormuz trwają z udziałem Omanu, a Turcja, Arabia Saudyjska, Pakistan i potencjalnie Egipt dążą do utworzenia wspólnego porozumienia obronnego.
- Więcej ważnych informacji znajdziesz na stronie głównej Interii, otwiera się w nowym oknie
Iran postawił warunki dotyczące ponownego otwarcia cieśniny Ormuz - informuje agencja AFP.
Teheran wprowadził blokadę cieśniny po tym, jak pod koniec lutego Stany Zjednoczone i Izrael przeprowadziły atak na Iran. Kraj zamierza pobierać opłaty za przepływ tą kluczową dla światowej gospodarki przeprawą i atakuje statki, które oskarża o próby ominięcia wyznaczonej przez siebie trasy.
Ponowne otwarcie cieśniny Ormuz? Iran stawia USA żądania
Sekretarz Najwyższej Rady Bezpieczeństwa Narodowego Iranu Mohammad Bagher Zolghadr przedstawił w sobotę listę żądań dotyczących ponownego otwarcia cieśniny, w tym zakończenie "wojny i agresji przeciwko Iranowi oraz jego sojusznikom w Libanie, Palestynie, Jemenie i Iraku".
Według niego cieśnina Ormuz nie zostanie otwarta dopóki USA "nie skorygują swojego postępowania".
Zgodnie z informacjami przekazanymi przez agencję Tasnim zażądał on również:
- zniesienia blokady morskiej Iranu przez USA,
- zniesienia sankcji,
- uwolnienia zamrożonych irańskich aktywów.
Waszyngton ma też zrezygnować z gróźb wobec Iranu, wycofać swoje siły z regionu oraz "w pełni zrekompensować" szkody wojenne.
Zobacz również:
Jak przypomina AFP, ciągłe ataki w cieśninie - przez którą przed wojną można było swobodnie przepłynąć - doprowadziły do załamania się kwietniowego zawieszenia broni. Od tego czasu mediatorzy wzywają obie strony do powrotu do warunków czerwcowego porozumienia.
Zgodnie z czerwcowym porozumieniem tymczasowym harmonogram znoszenia sankcji i kwestia odszkodowań mają być elementami układu końcowego. 60-dniowy okres przewidziany na jego wynegocjowanie upływa za nieco ponad tydzień, ale może zostać przedłużony.
Rozmowy Iranu z Omanem. Według Iranu nie dotyczą cieśniny Ormuz
Irański minister spraw zagranicznych Abbas Aragczi stwierdził w sobotę, że rozmowy z Omanem dotyczące zasad żeglugi - w tym wyznaczenia trasy tranzytowej - i zarządzania cieśniną "zbliżają się do końcowej fazy". Urzędnik zaznaczył jednak, że "nie jest to oznaka ponownego otwarcia cieśniny Ormuz", a jej ewentualne ponowne otwarcie "jest uzależnione od spełnienia innych warunków oraz rekompensaty za naruszenie" czerwcowego porozumienia.
Tymczasem irański Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej stwierdził, że ponowne otwarcie cieśniny Ormuz "nie ma nic wspólnego z negocjacjami między Iranem a Omanem", dodając, że "wróg jest zmuszony zaakceptować warunki Iranu dotyczące otwarcia cieśniny".
Cieśnina Ormuz jest jednym z najważniejszych szlaków transportu ropy naftowej i gazu na świecie.
Zobacz również:
Zjednoczone Emiraty Arabskie grzmią. "Wrogi atak irański"
Oświadczenia strony irańskiej pojawiły się w momencie, gdy ruch przez cieśninę Ormuz został znacznie ograniczony. Iran atakuje statki, które oskarża o omijanie preferowanej przez niego trasy przebiegającej przez wody terytorialne tego kraju.
W sobotę MSZ Zjednoczonych Emiratów Arabskich potępiło "wrogi atak irański", w ramach którego rakietą zaatakowano tankowiec należący do ADNOC (państwowego koncernu naftowo-gazowego Abu Zabi) podczas jego przepływania przez cieśninę Ormuz. Atak nie spowodował ofiar.
Później tego dnia brytyjska agencja bezpieczeństwa żeglugi UKMTO poinformowała, że u wybrzeży Omanu w cieśninie Ormuz pociskiem został trafiony statek.
W piątek ADNOC wydał oświadczenie, w którym podał, że od początku wojny w cieśninie Ormuz rakietami i dronami zaatakowano 15 statków koncernu, w tym "trzy statki tylko w tym tygodniu". Przekazano, że zginął jeden członek załogi, a 20 zostało rannych.
Zobacz również:
Oman potępia ataki. Mówią o "pozytywnej i konstruktywnej atmosferze" negocjacji
W sobotę MSZ Omanu potępiło "powtarzające się ataki na statki przepływające przez cieśninę Ormuz", nie wymieniając jednak Iranu z nazwy.
Kraj stwierdził również, że "trwające negocjacje dotyczące ustaleń w zakresie żeglugi w cieśninie Ormuz przebiegają w pozytywnej i konstruktywnej atmosferze" oraz wezwał do powstrzymania się od wszelkich działań, które mogłyby zagrozić postępom w tych rozmowach.
W poprzednim porozumieniu między Iranem a Stanami Zjednoczonymi - które miało stanowić punkt wyjścia do negocjacji w sprawie trwałego rozwiązania - przyjęto, że Iran i Oman uzgodnią przyszłe ustalenia dotyczące cieśniny w rozmowach z innymi krajami Zatoki Perskiej oraz "zgodnie z obowiązującym prawem międzynarodowym".
AFP zaznacza, że prawo międzynarodowe generalnie zabrania pobierania opłat za przepływ przez tego typu szlaki wodne.
Zobacz również:
Niespokojnie na Bliskim Wschodzie. Do porozumienia trzech krajów dołączy Egipt?
Minister spraw zagranicznych Turcji Hakan Fidan oświadczył w sobotę, że spodziewa się, iż Egipt przystąpi do wspólnego porozumienia obronnego między Turcją, Arabią Saudyjską i Pakistanem, mającego na celu stabilizację sytuacji w regionu. Szef resortu określił Kair "naturalnym partnerem we wszystkich kwestiach".
W lipcu dron zaatakował amerykańskie obiekty w egipskim porcie nad Morzem Śródziemnym, co było pierwszym atakiem dronów na terytorium Egiptu od wybuchu wojny z Iranem.
Fidan podkreślał, że porozumienie, do którego miałby dołączyć Egipt, nie jest skierowane przeciwko konkretnemu krajowi. - Nie ma żadnego wspólnego zagrożenia, które sformułowalibyśmy na piśmie - stwierdził polityk.
Ministerstwo spraw zagranicznych Pakistanu oświadczyło w piątek, że porozumienie oznacza, iż atak na dowolnego członka sojuszu będzie traktowany jako atak na wszystkich, dodając, że ma ono "na celu wzmocnienie zbiorowego odstraszania".
Źródło: AFP
