Fregaty i myśliwce zmierzają na Cypr. W tle obawy po ataku Iranu
Grecja zdecydowała o wysłaniu dwóch fregat i dwóch myśliwców w celu wzmocnienia ochrony Cypru. Działania te to odpowiedź na ataki irańskich dronów bojowych na brytyjską bazę RAF Akrotiri ulokowaną na wyspie.
Pierwszy atak miał miejsce krótko po północy w poniedziałek. Irański dron typu Shahed uderzył w teren bazy, powodując ograniczone szkody materialne. Według brytyjskiego Ministerstwa Obrony oraz prezydenta Cypru, Nikosa Christodoulidesa, w zdarzeniu nikt nie ucierpiał.
Kilka godzin później w bazie ponownie zawyły syreny alarmowe, a systemy obrony skutecznie przechwyciły dwa kolejne drony zmierzające w stronę instalacji wojskowych.
Jest to pierwszy atak na brytyjskie obiekty wojskowe na Cyprze od 1986 roku, co eksperci uznają za znaczącą eskalację trwającego konfliktu na Bliskim Wschodzie. Baza Akrotiri, położona niedaleko Limassol, jest terytorium suwerennym Wielkiej Brytanii i stanowi kluczowy punkt logistyczny dla operacji w Iraku, Syrii oraz Jemenie.
Atak na Iran. Ostre reakcje władz Cypru i Grecji
Prezydent Cypru zapewnił, że wszystkie służby republiki znajdują się w stanie pełnej gotowości operacyjnej. Jednocześnie podkreślił neutralność swojego kraju.
- Chcę jasno zadeklarować: nasz kraj nie uczestniczy w żaden sposób i nie zamierza być częścią żadnej operacji wojskowej - oświadczył Christodoulides.
Niedługo później minister obrony Grecji poinformował o wysłaniu w region dwóch fregat i dwóch myśliwców, których zadaniem będzie wzmocnienie obrony tamtejszej przestrzeni powietrznej.
Grecja "państwem gwarantem" Republiki Cypryjskiej
Grecja, Turcja i Wielka Brytania to trzy kraje będące tzw. "państwami gwarantami" w ramach Traktatu Gwarancyjnego podpisanego w 1960 roku, kiedy Cypr uzyskiwał niepodległość od Brytyjczyków.
Na mocy dokumentu Grecja, podobnie jak i Turcja oraz Wielka Brytania, mają prawo do podejmowania działań zbrojnych na terytorium wyspy. Grecja ma także prawo do utrzymywania stałego kontyngentu wojskowego, który wspiera obronność kraju.
W 1993 roku umowa wojskowa pomiędzy Grecją i Cyprem została wzmocniona także o Doktrynę Wspólnej Przestrzeni Obronnej. Oba kraje koordynują swoje plany operacyjne, zakupy zbrojeniowe oraz przeprowadzają regularne wspólne manewry wojskowe. Grecja zapewnia Cyprowi "parasol ochronny", szczególnie w zakresie sił powietrznych i marynarki wojennej, których Cypr posiada relatywnie mało.
